ISTANBUL (AA) – AA muhabirinin derlediği bilgilere göre, asıl adı “Mıgırdıç Ara Derderyan” olan Ara Güler, 16 Ağustos 1928’de dünyaya geldi. Usta fotoğrafçının ailesi 1934’teki Soyadı Kanunu ile “Güler” soyadını aldı.
Beyoğlu’nda yaşamını sürdüren, ilk eğitimini evdeki bakıcı ve dadılar gözetiminde alan Güler, Mıhitaryan Manastır Mektebi (Pangaltı Lisesi), Galatasaray Lisesi ile Getronagan Ermeni Lisesi’nde eğitim gördü.
Güler, babasının 1940’ta aldığı ilk fotoğraf makinesiyle fotoğraf ve gazeteciliğe olan ilgisini keşfetti. İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi bünyesinde açılan Gazetecilik Enstitüsü’ne kaydolan Güler, Türkiye’de farklı gazetelerde çalıştı.
Güler, gerçek anlamda muhabirlik deneyimini 1950’de dönemin önde gelen gazetelerinden Yeni İstanbul’da yaşadı. İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi’nden mezun olan Güler, askerliğini yaptıktan sonra bir süre Hürriyet gazetesinde de muhabir olarak çalıştı, daha sonra yayın hayatına yeni başlayan “Hayat Dergisi”ne geçti. Kısa süre sonra derginin fotoğraf şefliğini üstlenen Güler, aynı yıl Amerikan Medya Fotoğrafçıları Derneğine “tek Türk üye” olarak kabul edildi.
Daha sonra, 1958’de “Time-Life”, “Paris-Match” ve “Der Stern” dergilerinin Yakın Doğu foto muhabirliği görevini yürüten Güler, 1953’te Henri Cartier Bresson ile tanışıp Paris Magnum Ajansına katıldı. İngiltere’de yayımlanan “Photography Annual Antolojisi” Güler’i “Dünyanın en iyi 7 fotoğrafçısı”ndan biri olarak tanıttı.
Eserleri tüm dünyaya servis edildi
Duayen foto muhabirinin 1960 ihtilali ve ardından 1964’te yapılan Kıbrıs Harekatı nedeniyle çektiği fotoğraflar üyesi olduğu uluslararası dergi ve ajanslar aracılığıyla bütün dünyaya servis edildi.
Güler, 1962’de Almanya’da çok az fotoğrafçıya verilen “Master of Leica” unvanını kazandı. İsviçre’de çıkan “Kamera” dergisi kendisine özel bir sayı ayırdı.
Dünya genelinde, 1970’li yıllarda adını sıkça duyurmaya başlayan Güler, yurt içi ve dışında röportajlar yaparken diğer yandan farklı platformlarda fotoğrafları kullanılmaya devam etti.
Güler, 1970’de, Almanya’da “Turkey” adında fotoğraf albümü yayımladı. 1971’de Lord Kinross’un “Hagia-Sophia (Ayasofya)” kitabının fotoğraflarını çeken Güler, yine Skira Yayınevince Pablo Picasso’nun 90. yaş günü için yayımlanan “Picasso Metamorphose et unite” adlı kitap için ünlü İspanyol ressamın foto-röportajını da yaptı.
Birçok isim ile röportajlara imza attı
Usta isim, 1979’da Türkiye Gazeteciler Cemiyetinin “foto muhabirliği” dalında birinci oldu.
Fotoğraflarının bir kısmı 1980’de Karacan Yayıncılığın “Fotoğraflar” adlı kitabında basılan Güler için 1989’da “Ara Güler’in Sinemacıları” kitabı basıldı.
Çektiği karelerle anı ölümsüzleştiren Güler, Yaşar Kemal, Aziz Nesin, Kemal Tahir, , Orhan Kemal, İsmet İnönü, Winston Churchill, Indira Gandi, John Berger, Bertrand Russel, Bill Brandt, Alfred Hitchcock, Ansel Adams, Imogen Cunningham, Salvador Dali ile Picasso gibi birçok ünlü kişiyle röportajlar yaptı ve onların fotoğraflarını çekti.
Yaşamına, birçok kareyi sığdıran ve dünyaya iz bırakan Güler, İstanbul’da tedavi gördüğü hastanede, 17 Ekim 2018’de 90 yaşında vefat etti.
Usta foto muhabirinin cenazesi, Şişli Ermeni Mezarlığı’nda toprağa verildi.
Ara Güler’in fotoğrafları Paris Ulusal Kitaplık’ta, ABD’de Rochester Georg Eastman Müzesi’nde, Nebraska Üniversitesi Sheldon Koleksiyonu ve Köln Mueseum Ludwing’de Das Imaginare Photo Museum’da bulunuyor.
Arşivinde 2 milyonu aşkın fotoğraf bulunan Ara Güler’in ödülleri arasında Cumhurbaşkanlığı Kültür Sanat Büyük Ödülü ile Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür ve Sanat Büyük Ödülü de yer alıyor.
Muhabir: İrem Demir
