BRÜKSEL (AA) – Rutte, Brüksel’deki karargahta bugün başlayacak iki günlük NATO Dışişleri Bakanları Toplantısı öncesinde basına açıklamalarda bulundu.
İttifak’ın Avrupalı müttefiklerinin savunma harcamalarını hızla artırdığına dikkati çeken Rutte, “Son birkaç ayda NATO’nun Avrupa kısmında Soğuk Savaş’ın sona ermesinden bu yana savunma harcamalarındaki en büyük artışı görüyoruz ama hala daha fazlasına ihtiyacımız var.” dedi.
Rutte, diğer gündem maddesinin de savunma sanayisi üretimlerini artırmak olduğunu vurgulayarak, “Önümüzdeki iki gün boyunca Asya-Pasifik’ten ortaklarımız Japonya, Güney Kore, Avustralya ve Yeni Zelanda dahil olmak üzere ortaklarımızla hem ilişkilerimizi hem de savunma sanayisi üretimini nasıl derinleştireceğimizi tartışacağız.” diye konuştu.
ABD, hala güvenilir müttefik mi?
Donald Trump yönetimindeki ABD’nin hala güvenilir müttefik olup olmadığıyla ilgili soru üzerine Rutte, “Kesinlikle öyleler. Başkan Trump’ın beşinci maddeye ilişkin NATO’ya tam bağlılığı hakkında söylediklerini gördünüz. Avrupalılar ve Kanadalılardan daha fazla harcama yapmaları yönünde beklentilerinin olduğunu biliyoruz. Zaten bu gerçekleşiyor.” değerlendirmesinde bulundu.
Rutte, ABD’nin odağının Avrupa’dan Asya’ya kaymasından kaynaklanan endişelerle ilgili, “Bu, yeni bir şey değil. Amerikalılar bize yıllardır, Asya’ya daha fazla yönelmek istediklerini, Asya-Pasifik’te ilgilenmeleri gereken sorunların olduğunu söylediler. Uzun yıllardır Avrupalılara daha fazla harcama yapmaları gerektiğini de söylediler.” dedi.
“Avrupa’daki varlıklarını aniden azaltma planları yok ancak ABD’nin süper güç olduğu için birden fazla tiyatroya katılmasının gerektiğini biliyoruz.” ifadesini kullanan Rutte, şöyle devam etti:
“İttifak’ta sürprizlere yer vermeme, birlikte çalışma, güçlü müttefik olma, ana tehdit olan Rusya, Çin, Kuzey Kore ve İran etrafındaki sorunlara lazer gibi odaklanma hedefiyle çalışıyoruz. Üzerinde çalıştığınız şey bu. Amerikalılar, Asya’ya doğru daha fazla eksen kaydırmak istediklerinde bunu çok koordineli bir şekilde yapacağız.”
Savunma harcamalarında yüzde 5 çıtasını yakalamak mümkün mü?
Rutte, ABD’nin NATO’nun geri kalan müttefiklerinin savunma harcamalarını gayrisafi yurt içi hasılalarının yüzde 5’ine çıkarması talebinin gerçekçi olup olmadığıyla ilgili soruyu şöyle yanıtladı:
“NATO’da boşlukları tanımlayacak bir sürecin üzerinde çalışıyoruz. Hedeflere ulaşmamız gerekiyor. Bu NATO savunma planlama süreci ve umarım mayıs, haziran aylarında Lahey’deki zirve öncesinde sonuca varacağız. Bu sürecin ortaya çıkan sonuçlarına baktığınızda (Kanada ve Avrupalı müttefiklerin) hedeflere ulaşmak için harcaması gereken miktarın yüzde 3’ün üzerinde olacağını varsayıyorum.”
Ukrayna meselesi
Genel Sekreter, toplantıda bakanların Ukrayna’ya Rusya ile savaşında güçlü pozisyon sağlayabilmek için ihtiyaç duyduğu askeri yardımları nasıl devam ettirilebileceklerini de görüşeceklerini dile getirdi.
Rutte, Trump’ın Ukrayna’yı çıkmazdan kurtardığını yineleyerek, şunları kaydetti:
“Ruslar ve Ukraynalılarla bir barış anlaşmasına varmak ve muhtemelen ateşkes için arabuluculuk yapmak için çalışıyorlar. Amerikalılar, bunun için gece gündüz çalışıyor. Başkan Trump’ın görevinin başından bu yana ekibiyle birlikte bunun üzerinde çalışmasının çok olumlu olduğunu düşünüyorum. Her adım hakkında yorum yapmak istemiyorum ancak yaptıklarını memnuniyetle karşılıyorum. Bu çabaları desteklemek istiyoruz. Ukrayna için kalıcı ve uzun ömürlü bir barışın olması gerektiği konusundaki kırmızı çizgilerine katılıyoruz.”
Muhabir: Selen Valente Rasquinho
