ANKARA (AA) – AA muhabirinin, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) yetkililerinden edindiği bilgiye göre, tarım ve gıda politikalarının sağlıklı kurgulanabilmesi ve politikaların etkinliğinin izlenebilmesi için ihtiyaç duyulan verilerin derlenmesi amacıyla sayım gerçekleştirilecek.
Sayım, Tarım ve Orman Bakanlığı ile TÜİK iş birliğinde, iki aşamada yapılacak. Planlanan tarım sayımının ilk bölümü kapsamında, Bakanlık tarafından mevcut kayıtlarda yer almayan tarım arazilerinin tespit ve kayıt altına alınması işlemleri büyük oranda tamamlanırken, ikinci aşamada ise ilk bölümde tespiti yapılan tarımsal işletmeler ve tarımsal alanlar çerçeve olarak kullanılacak. Söz konusu aşamalara ilişkin detaylı veriler, “tamsayım” yöntemiyle derlenecek.
Beyan edilen verilerin tutarlılığı anlık kontrol edilecek
İdari kayıtlarla birleştirilerek yapılacak sayımda, tarımsal işletmeler randevu usulü ile sayım bürolarına davet edilecek. Yüz yüze görüşme yöntemi ile verinin derlenmesi ana yöntem olacak.
Bu yöntem, anket yapılacak kitlenin büyüklüğü, ikamet ve tarımsal faaliyet yerlerinin farklı olması, kırsal nüfustaki azalma gibi hususlar dikkate alınarak, uluslararası standartlar, Akademik Danışma Kurulu, Tarım ve Orman Bakanlığı ve diğer ilgili kuruluşlarla yapılan istişareler sonucunda belirlendi.
Tarımsal işletmeler tarafından beyan edilen bilgilerin idari kayıtlardaki veriler ile tutarlılığı anlık kontrol edilecek. İsteyen tarımsal işletmeler, e-devlet kimlik doğrulama yoluyla kendi anketlerini sayım bürolarına gelmeden internet sitesi üzerinden de doldurabilecek.
5 binden fazla personel sayım sürecinde görev alacak
İl ve ilçelerde mülki amirlerin başkanlığında, kurulum süreci devam eden “İl ve İlçe Sayım Komiteleri”, sayım sürecinin koordinasyonunu sağlayacak. Sayım Komitelerine bağlı çalışmak için tüm ilçelerde ve büyükşehir statüsünde olmayan 51 ilin merkez ilçelerinde olmak üzere, 973 sayım bürosu kurulacak.
Sayım bürolarında, bir kısmı Tarım ve Orman Bakanlığı personeli olmak üzere, yaklaşık 3 bin 800 personel vazife alacak. Tarım sayım seferberliği süresince ise telefon operatörleri ile TÜİK merkez ve taşra teşkilatındaki teknik personeller dahil olmak üzere toplamda 5 binden fazla personel görev yapacak.
Çiftçilerden istenecek bilgiler belli oldu
Tarımsal işletmelerin temsilcilerinden, tarımsal işletme tasarrufundaki parseller, hayvancılık, tarımsal alet ve makine başlıklarındaki veriler talep edilecek. Tarımsal işletmelerden bitkisel üretim için kullanılan tüm parsellere ilişkin bilgiler, fiilen bitkisel üretim yapılmayan üzerinde ahır, samanlık gibi işletme binaları ile kavaklık, koruluk, taşlık gibi alanların yer aldığı diğer parseller, varsa traktör ve biçerdöverlerin plakaları, sahip olunan ya da kullanılan tarımsal alet ve makinelerin listesi de talep edilecek.
Bu verilerin yanında iş gücü, toprak yönetimi, ekonomik yapı, gübre kullanımı gibi pek çok alana ilişkin örneklem çalışmaları da 2026 yılında gerçekleştirilecek. Tarım sayımı programının veri derleme süreci, tüm tarımsal işletmelerden “tamsayım” olarak derlenecek.
Veri derleme sürecinin, temmuzda başlayıp, 31 Aralık’ta bitirilmesi hedefleniyor. 2026 yılı içinde sayımın örneklem bölümünün devam etmesi öngörülürken, temel sonuçların 2026 yılının ikinci yarısında yayımlanması planlanıyor.
İdari kayıtlarla birleştirilmiş yöntem özellikle AB ülkelerinde kullanılıyor
Tarım sayımları, Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) tarafından öneriliyor. Mevcut sayım turunda 122 ülke tarım sayımlarını tamamlarken, Türkiye’nin de dahil olduğu 30 ülkede ise sayım süreci devam ediyor.
Bu kapsamda, geleneksel yöntem ve modüler yöntem çoğunlukla idari kayıtları gelişmemiş ülkelerde kullanılırken, idari kayıtlarla birleştirilmiş yöntemin özellikle Avrupa Birliği ülkelerinde olmak üzere ülkelerin yüzde 32’sinde uygulandığı görülüyor.
Muhabir: Hülya Ömür Uylaş
