STRAZBURG (AA) – AP Genel Kurulu, yaz tatili arasından önceki son oturumlar için hafta boyunca Strazburg’da toplanıyor.
Von der Leyen’in katılımıyla yapılan oturumda AB ile Çin ilişkileri ele alındı.
Bu yıl diplomatik ilişkilerin 50. yılına giren taraflar, bu ay içerisinde bir zirve toplantısı yapmayı planlıyor.
Çin’de yapılması beklenen toplantı için temmuzun son haftasına işaret ediliyor ancak hazırlıklar henüz tamamlanmış değil.
Son raporlara göre Çin’in, AB ile ticaretinde ihracatın ithalatı önemli ölçüde geçmesiyle, ticaret fazlası rekor seviyeye ulaştı.
Bu dengesizlik AB tarafında endişeyle izlenirken, karşılıklı ticaret yaptırımlarını gündeme getiriyor.
AB ayrıca Çin’in kritik ham maddeler (mineraller) üzerindeki hakimiyetinden kaygılı. Çin’in bu alanlardaki kontrolü, Avrupa ülkeleri için stratejik bir tehdit olarak görülüyor.
Taraflar AB-Çin zirvesine kadar daha büyük bir ticaret krizini önlemek için görüşmelere devam ediyor.
Ekonomik kaygıların yanında, Çin’in Ukrayna’daki savaşta Rusya’ya yakın duruşu, Tayvan ve Güney Çin Denizi’ne yönelik politikaları, Huawei gibi Çinli teknoloji devlerinden yönelen dijital güvenlik riskleri de AB için derin endişe oluşturuyor.
Brüksel, “değer temelli dış politikasına” ters düşmesi gerekçesiyle de Pekin’i eleştiriyor.
AB Komisyonu Başkanı von der Leyen, AP Genel Kurulundaki oturumda tüm bu endişelere değinirken, son 50 yıl içinde Çin’in Gayrisafi Yurt İçi Hasılasının (GSYH) 10 kattan fazla arttığını, köylerin megakentlere döndüğünü, tarım toplumundan sanayi devi ve temiz teknoloji liderine dönüşüldüğünü söyledi.
Von der Leyen, “Çin her zaman büyük küresel medeniyetlerden biri olmuştur. Ancak son 50 yılda, aynı zamanda büyük küresel güçlerden biri haline geldi.” dedi.
Bu durumun AB’nin Çin ile olan ilişkisinde belirleyici hale geldiğini dile getiren von der Leyen, “Avrupa, Çin ile sonuç odaklı etkileşime tamamen bağlıdır. Bu Komisyon, bağlantının koparılması değil, riskten arındırılması konusunda öncülük ediyor.” diye konuştu.
Von der Leyen Çin’den yönelen risklerin ise “hem stratejik hem de sistemsel” nitelikte olduğunu vurgulayarak, “Bu riskler, Çin’in tamamen farklı bir sisteme sahip olmasından kaynaklanmaktadır. Kuralların dışında oynamak için (Çin’in) elinde benzersiz araçlar bulunmaktadır.” diye ekledi.
Çin ile iklim konusu da dahil olmak üzere işbirliğine hazır olunduğunu kaydeden von der Leyen, Çin ile yapılacak zirve öncesinde bu ülkeye mesajını şöyle iletti:
“Çin, öngörülebilirlik ve güvenilirlik ruhuyla birlikte çalışmaya hazırsa, yapabileceğimiz çok şey var. Tıpkı Avrupa gibi Çin de kıta büyüklüğünde bir güçtür. Tıpkı Birliğimiz gibi karmaşık ve büyüleyici bir devdir. İlişkimiz bu karmaşıklığı yansıtmalıdır. Her zaman çıkarlarımızı savunacağız. Ekonomilerimizi riskten arındıracağız ancak ayrışmak istemiyoruz. İşbirliğimizin ikinci yarım yüzyılına girerken Çin değişiyor. Ancak bu aynı zamanda Avrupa için yeni bir dönemdir. Bağımsız bir Avrupa. Daha dengeli ve daha istikrarlı bir ilişki kurmaya, ilişkilerde yeni bir sayfa açmaya hazırız.”
Oturumda söz alan milletvekilleri de AB’nin “Çin’in elinde oyuncak olmaması”, çıkarlarını ve endüstrisini koruması, düzenlenecek zirvede bu mesajları net şekilde vermesi gerektiği değerlendirmesinde bulundu.
Muhabir: Selen Valente Rasquinho
