DIYARBAKIR (AA) – Takı tasarımcısı Fırat Ekinci, İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü ile Diyarbakır Kuyumcular ve Sarraflar Odası Başkanlığının desteğiyle “Geleneksel el sanatı ustalarının zanaatlarını icra edebileceği ve ürünlerinin satışını yapabileceği alan” olarak kiraladığı tarihi surların 47 numaralı burcunda “Diyarbakır Hasır Evi ve El Sanatları Atölyesi”ni açtı.
Çoğunluğu kadınlardan oluşan ustalar, yerli ve yabancı ziyaretçilerin çalışmaları izleyebilmesine imkan sunacak şekilde tasarlanan atölyede, başta kentin geleneksel el sanatlarından tescilli hasır bileziği ve kişnişli kolye olmak üzere çeşitli takılar üretiliyor.
Ekinci, atölyeyi ziyaret eden bir arkadaşının önerisi üzerine yüzyıllardır kadınların gözde takısı olan ve el emeğiyle hazırlanan tescilli hasır bileziğini erkekler için de üretmeye başladı.
“Diyarbakır hasırının özelliği yaklaşık 500 yıldır aynı teknikle üretiliyor olması”
Fırat Ekinci, AA muhabirine, 30 yıldır çalıştığı kuyumculuk sektöründe altın takı tasarımı ve üretimi yaptığını söyledi.
Yaklaşık 4 ay önce kente özgü el işçiliğiyle üretilen takıların yeniden canlandırılması ve turizme kazandırılması amacıyla “Hasır Evi”ni açtıklarını anımsatan Ekinci, atölyeyi ziyaret edenlerin hasır bileziğinin üretimini izleyebildiğini belirtti.
Diyarbakır’ın turistlerin yoğun şekilde ziyaret ettiği bir şehir olduğuna dikkati çeken Ekinci, “Daha önce atölyelerimiz gizli kapalı yerlerdeydi, bodrum ya da binaların üst katlarındaydı. İnsanlar bu emeği, işçiliği görmüyordu. Ziyaretçilerin kentin el sanatlarını da görmelerini istedik. İnsanlar atölyeyi gezebiliyor, el işçiliğini birebir görebiliyor. Diyarbakır hasırının özelliği yaklaşık 500 yıldır aynı teknikle üretiliyor olması.” ifadelerini kullandı.
Ekinci, şöyle konuştu:
“Gelen yerli ve yabancı turistlerin dikkatini çekiyor ve mutlu oluyorlar. Hem ürünün bitmiş halini hem de işçiliği görebiliyorlar. Kentin tanıtımına katkımız olduğu için ayrıca mutlu oluyoruz. Bilezikler ulaşılabilir olsun diye altın yerine gümüşü tercih ettik. Çok talep var, günübirlik gelenler sipariş veriyor, biz daha sonra adreslerine gönderiyoruz.”
“Yaklaşık 35 siparişimizi teslim ettik”
Çok sayıda denemenin ardından hasırı yeni bir tasarımla erkekler için uyarladıklarını dile getiren Ekinci, kendisinin de hasır bileziği taktığını, kullananların da çok memnun olduğunu anlattı.
Erkek hasırını biraz daha rahat tasarladıklarını ifade eden Ekinci, şunları kaydetti:
“Kasnak değil, deri hissiyatı vermesi ve kolda hareket kabiliyetinin yüksek olması gerekiyordu. Bunun için çok uğraştık ve bir formül geliştirdik. Erkek bileziğindeki örgünün yumuşak olabilmesi için tel sayısını artırdık. Kadın hasırında yaklaşık 150, erkek hasırında yaklaşık 250 tel var. (Erkek hasırı) Daha hareketli ve yumuşak olabilsin diye hem telleri incelttik hem de tel sayısını artırdık. Bir usta, kadınlar için hasırı bir günde bitirebiliyor ama erkek hasırını 1,5 günden daha erken bitiremiyor.
Diyarbakır’ın tescilli hasırının toka kısmında güneş motifi var. Erkek hasırında bu kısımda farklı bir toka seçimi yaptık. Müşteriler bu kısım üzerinde figürler istedi. Müşteriler, kedi, köpek, çocuklarının doğum tarihinin toka kısmına işlenmesini istiyor. Bu talepleri yerine getiriyoruz. Şu ana kadar yaklaşık 35 siparişimizi teslim ettik. Elimizde de yaklaşık 8 siparişimiz var. Bunu 14 ayar beyaz altın olarak da üretmeye başlayacağız. Bu yönde sipariş aldık. Erkekler şu an için gümüş tercih ediyor. Sosyal medya hesaplarımızdan bu ürünü görenler talep ediyor. Bir haftada ürünü müşterilere ulaştırıyoruz. Şu ana kadar il dışına üç ürün gönderdik.”
“Erkek hasırının rağbet göreceğini düşünüyorum”
Kentte 12 yıldır kuyumculuk yapan Mehmet Narin de Ekinci’nin paylaşımıyla beğendiği takıyı kendisi ve kızı için sipariş verdiğini söyledi.
Hasırın takı olarak kadınların ilk tercihi arasında yer aldığını belirten Narin, “Hem motif hem de isim işlenebilen erkek hasırının rağbet göreceğini düşünüyorum. Ben de ‘eşine hasır bilezik alana, erkek hasırı bedava’ diye bir kampanya başlattım. Kampanyamız bir haftadır devam ediyor.” dedi.
Mustafa Vural da erkekler için üretilen hasırı tasarımcı Ekinci’nin kolunda gördüğünü anlattı.
Takı sevmediğini fakat Diyarbakır’a özgü bir takı olduğu için hasırın hoşuna gittiğini kaydeden Vural, “Bileklik gibi görünüyor. El işçiliği olduğu için daha anlamlı oluyor. Kolumda gören arkadaşlarım beğendi, onlar da sipariş verdi. Eşinin, çocuğunun ya da çalıştığı firmanın ismini yazanlar oldu.” diye konuştu.
Muhabir: Ahmet Kaplan,Murat Başal
