ISTANBUL (AA) – Değerli metallerdeki sert düşüşler, ABD’de hükümetin kısmi olarak yeniden kapanmasının yol açtığı belirsizlikler ve ABD Başkanı Donald Trump’ın ABD Merkez Bankası (Fed) başkanlığına aday gösterdiği Kevin Warsh’ın agresif faiz indirimlerinden kaçınacağına ilişkin öngörülerle küresel piyasalar haftaya negatif başladı.
Altın ve gümüş fiyatlarının toparlanması, açıklanan makroekonomik verilerin ABD ekonomisinin gücünü koruduğuna işaret etmesi küresel piyasalarda azalan risk iştahının tekrar yükselmesini sağladı.
ABD Başkanı Donald Trump, Hindistan’ın artık Rusya’dan petrol alımını durdurduğunu ve bu ülkeye uygulanan gümrük vergisini yüzde 18’e düşüreceklerini, Hindistan’ın ise buna karşılık ABD’ye uyguladığı gümrük vergilerini sıfıra indireceğini açıkladı.
Trump, Hindistan Başbakanı Narendra Modi ile görüşmesinde ikili ticaret, gümrük vergileri ve bölgesel gelişmeleri ele aldıklarını belirterek, Modi’nin Rusya’dan petrol alımını durdurmayı ve Venezuela’dan çok daha fazla petrol almayı kabul ettiğini bildirdi.
Hindistan’ın Moskova’dan petrol alımını durdurmasının Rusya-Ukrayna Savaşı’nın sona ermesine yardımcı olacağını vurgulayan Trump, bundan memnun olduğunu belirtti.
Trump, Hindistan’ın ABD’de 500 milyar dolar düzeyinde enerji, teknoloji, tarım, kömür ve diğer birçok kategoride ürün almayı taahhüt ettiğini de sözlerine ekledi.
Makroekonomik veri tarafında ise ABD’de Tedarik Yönetim Enstitüsü (ISM) tarafından açıklanan imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI), ocakta 52,6 değerine çıkarak beklentilerin üzerinde gerçekleşti ve sektörde genişlemeye işaret etti.
ABD’de federal hükümetin kısmi olarak kapanması veri takvimini etkiliyor. ABD Çalışma İstatistikleri Bürosu kapanmadan dolayı ocak ayına ilişkin tarım dışı istihdam raporunun önceden planlandığı tarih olan 6 Şubat’ta yayımlanmayacağını duyurdu. Ayrıca JOLTS açık iş sayısı raporunun da yayımlanmayacağı belirtildi.
Öte yandan, ABD Temsilciler Meclisi’nin 30 Ocak’ta Senato tarafından onaylanan bütçe paketini oylaması bekleniyor.
Bu gelişmelerin yanı sıra Fed yetkililerinin açıklamaları da yakından takip ediliyor. Atlanta Fed Başkanı Raphael Bostic, ekonomi güçlüyken ve işgücü piyasası istikrar kazanmışken faizleri indirmenin enflasyonu hedeflenen orana düşürmeyi zorlaştıracağını, bu yüzden sabırlı olunması gerektiğini ifade etti.
Trump’ın Fed başkanlığına Kevin Warsh’ı aday göstermesinin ardından Fed’in politikasına yönelik belirsizlikler devam ediyor. Bu arada Trump, ABD sanayisi için 12 milyar dolarlık “kritik mineral rezervi” girişimini duyurdu.
Amerikan şirketlerinin yıllardır piyasa aksaklıkları sırasında kritik minerallerin tükenmesi riskiyle karşılaştığına işaret eden Trump, “Amerikan şirketlerinin ve çalışanlarının herhangi bir kıtlıktan zarar görmemesini sağlamak için Project Vault adıyla bilinecek bir girişimi başlatıyoruz.” ifadesini kullandı.
Öte yandan ABD Hazine Bakanlığı, bu yılın ilk çeyreğine ilişkin borçlanma tahminini 3 milyar dolar azalışla 574 milyar dolara indirdi.
Fed, ülkedeki bankaların, düşük faiz oranları beklentisi, yüksek harcama veya yatırım ihtiyaçları dolayısıyla 2026’da kredi talebinin artacağını öngördüğünü bildirdi.
Diğer taraftan ABD’li milyarder Elon Musk’ın sahibi olduğu uzay ve havacılık şirketi SpaceX’in yapay zeka girişimi xAI’yı bünyesine kattığı bildirildi.
Bu gelişmelerle ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi 3 baz puan artışla yüzde 4,28’de, dolar endeksi yüzde 0,2 azalışla 97,4 seviyesinde seyrediyor
Kıymetli metaller cuma günü ve dünkü sert düşüşlerin ardından bugün toparlandı. Analistler, jeopolitik riskler, doların değer kaybetmesi, Fed’in bağımsızlığına yönelik endişeler ve Çin talebinin devam etmesiyle altın ve gümüşteki yukarı yönlü seyrin devam etmesinin beklendiğini söyledi.
Altının onsu yüzde 3,6 artışla 4 bin 820 dolardan, gümüşün onsu yüzde 4,6 yükselişle 83,7 dolardan işlem görüyor.
Brent petrolün varil fiyatı yüzde 0,6 azalışla 65,8 dolarda seyrediyor.
New York borsası yükseldi
New York borsasında teknoloji şirketlerinin hisselerindeki yükselişlerin etkisiyle dün pozitif bir seyir izlendi. Bu hafta bilançoları açıklanacak şirketlerden Alphabet, Amazon ve AMD’nin hisseleri sırasıyla yüzde 1,9, yüzde 1,5 ve yüzde 4 değer kazandı.
ABD’li çip üreticilerinden Nvidia’nın hisseleri ise şirketin OpenAI’ye 100 milyar dolara kadar yatırım yapma planını durdurduğuna dair haberlerin etkisiyle yüzde 2,9 değer kaybetti.
Bu gelişmelerle Dow Jones endeksi yüzde 1,05, S&P 500 endeksi yüzde 0,54 ve Nasdaq endeksi yüzde 0,56 değer kazandı. ABD’de endeks vadeli kontratlar güne yükselişle başladı.
Avrupa borsaları pozitif seyretti
Avrupa borsaları da bölgede açıklanan verilerin ekonominin iyiye gittiğine işaret etmesi ve siyasi risklerin azalmasıyla dün pozitif seyretti.
Fransa’da muhalefet partilerinin, 2026 bütçe tasarısını Meclis’te oylama yapmadan geçirmek için anayasal yetkisini kullanan hükümete karşı sunduğu 2 gensoru önergesi milletvekillerinden yeterli desteği alamayarak reddedilmesinin ardından ülkede 2026 yılı bütçesi kabul edildi ve yatırımcıların güvenini sarsan siyasi çalkantı sona erdi.
Makroekonomik veri tarafında Almanya Federal İstatistik Ofisi (Destatis), perakende satışlara ilişkin 2025 yılı öncü verilerini açıkladı. Buna göre, 2025’te reel perakende satışlar yıllık bazda yüzde 2,7, nominal satışlar ise yüzde 3,8 artış gösterdi.
Böylece perakende sektörü, ekonomik durgunluğa rağmen tüm zamanların satış rekorunun kırıldığı 2021 yılı seviyelerine yeniden yaklaştı.
Sektördeki büyümenin ana kaynağının, reel bazda yüzde 10 artış gösteren “çevrim içi ticaret ve posta yoluyla satışlar” olduğu belirlendi. Çift rakamlı yükselişte, küresel bir çevrim içi perakende şirketinin Almanya operasyonlarında daha önce kayıtlara girmeyen verilerinin sisteme dahil edilmesi belirleyici oldu.
İngiltere’de imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) de ocakta 51,8 puanla son 17 ayın en yüksek seviyesine çıktı.
Bu gelişmelerle, İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 1,15, Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 1, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,67 ve İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 1,05 değer kazandı.
İngiltere’de FTSE 100 endeksi 10.345,48 puanla rekor seviyeyi gördü. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar güne yükselişle başladı.
Asya borsaları sert yükseldi
Asya borsalarında ticari gerilimlere ilişkin endişelerin azalması ve teknoloji ve yapay zeka şirketlerindeki yükselişlerin etkisiyle sert yükselişler görüldü.
ABD’nin Hindistan’a gümrük vergisini düşürme kararının ardından Hindistan borsasında yüzde 2’nin üzerinde yükselişler görülürken, rupi de dolar karşısında değer kazandı.
Dolar/Hindistan Rupisi paritesi yüzde 0,1 azalışla 90,3 seviyesinde seyrediyor. Güney Kore borsası da teknoloji hisselerinin öncülüğünde yüzde 6’ya yakın yükseldi.
Avustralya Merkez Bankası faiz oranını 25 baz puan artırarak yüzde 3,85’e çıkardı. Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 3,9, Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 5,8, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 0,2, Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,4 ve Hindistan’da Sensex endeksi yüzde 2,4 yükseldi.
VİOP akşam seansında yükseldi
Küresel piyasalara paralel, dün, satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, günü yüzde 1,57 değer kaybederek 13.620,95 puandan tamamladı.
Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı şubat vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,3 yükseldi.
Dolar/TL, dün günü yüzde 0,1 azalışla 43,4704’ten tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın hemen üstünde 43,4800’dan işlem görüyor.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’ndeki Kabine Toplantısı’nın ardından millete seslendi. Erdoğan, tüm imalat sanayi işletmelerine açık, 100 milyar lira büyüklüğünde, uygun koşullu bir finansman paketini devreye aldıklarını belirtti.
6 ay anapara ödemesiz ve 36 aya kadar vade imkanı sunulacak pakette, finansman maliyetinin piyasa şartlarının altında olacağına vurgu yapan Erdoğan, şu ifadeleri kullandı:
“İstihdam yoğunlukları ile orantılı olarak işletme başına 50 milyon liraya kadar cazip kredi imkanını sunacağız. Finansman paketini aynı zamanda kredi kefalet paketiyle de destekliyoruz. KOBİ’lerimiz teminat sorunu yaşamadan bu kredi imkanına ulaşabilecek. Ayrıca istihdamını koruyan KOBİ’lerimize KOSGEB aracılığı ile 10 puan indirim imkanı sağlayacağız.”
Öte yandan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Başkan Yardımcılıklarına, Fatma Özkul ve Gazi İshak Kara atandı.
Analistler, bugün yurt içinde enflasyon ile küresel çapta jeopolitik gelişmelerin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 13.500 ve 13.400 puanın destek, 13.700 ve 13.800 puanın ise direnç konumunda olduğunu kaydetti.
Bu arada AA Finans Enflasyon Beklenti Anketi’ne katılan ekonomistler, ocakta Tüketici Fiyat Endeksi’nin aylık bazda yüzde 4,21 artacağını tahmin etti.
Ekonomistlerin ocak ayı enflasyon beklentilerinin ortalamasına göre (yüzde 4,21) bir önceki ay yüzde 30,89 olan yıllık enflasyonun ocakta yüzde 29,86’ya ineceği tahmin ediliyor.
Ekonomistlerin 2026 sonu enflasyon beklentilerinin ortalaması ise ocak ayı itibarıyla yüzde 23,73 oldu.
Piyasalarda bugün takip edilecek veriler şöyle:
10.00 Türkiye, ocak ayı Tüketici Fiyat Endeksi
10.00 Türkiye, ocak ayı Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi
Muhabir: Burhan Sansarlıoğlu
