ANKARA (AA) – AA muhabirinin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının 2025 Yılı İdare Faaliyet Raporu’ndan derlediği bilgilere göre, 2017’de Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan’ın himayelerinde başlatılan ve Bakanlık tarafından yürütülen “Sıfır Atık Projesi”, sürdürülebilir kalkınma ilkeleri çerçevesinde atıkları kontrol altına alma, gelecek nesillere temiz ve yaşanabilir dünya bırakma amacını taşıyor.
Projenin başlangıcından bu yana Türkiye, Sıfır Atık Hareketi ile 8 yılda çevreden enerjiye, sera gazı salınımından depolama alanına kadar pek çok alanda tasarruf sağlayarak hem ekonomiye hem de geleceğe yatırım yaptı.
Bu kapsamda bugüne kadar 205 bin binada Sıfır Atık Yönetim Sistemi’ne geçildi, projenin başlangıcında yüzde 13 olan geri kazanım oranı 2024’te yüzde 36,08’e çıkarıldı. Bu oranın 2035 yılında yüzde 60’a çıkarılması hedefleniyor.
Sıfır Atık Hareketi ile 8 yılda 32,5 milyon ton kağıt-karton, 9,1 milyon ton plastik, 3,1 milyon ton cam, 6,4 milyon ton metal, 23,4 milyon ton organik ve diğer geri dönüştürülebilir atık geri kazandırıldı. Geri dönüşümle ekonomiye 256 milyar liralık katkı sağlandı.
Böylece sudan 1,71 trilyon litre, petrolden 54,6 milyar litre tasarruf sağlandı. Geri dönüşüm sayesinde 227,3 milyar kilovatsaat enerji tasarrufu ile 40 milyon hanenin 1 yıllık elektrik ihtiyacına eş değer kazanım ortaya çıktı.
Projeyle 150 milyon ton karbondioksit salımı önlendi ve böylelikle yaklaşık 30 milyon aracın yıllık karbon salınımına eş değer kazanım elde edildi.
Yaklaşık 28 milyar lira tasarruf edildi
Plastik poşetlerin ücretlendirilmesi uygulaması ile 2019-2025 yılları arasında plastik poşet kaynaklı 2 milyon 844 bin 596 ton plastik atığın oluşumu engellendi.
Bu azalmayla Türkiye’de plastik poşet üretimi için gerekli plastik ham madde ithali de önlendi ve yaklaşık 28 milyar lira tasarruf edildi, yaklaşık 168 bin ton sera gazı emisyon salımı da engellendi.
Sıfır Atık bilinci eğitimlerle milyonlara ulaşıyor
Öte yandan Sıfır Atık farkındalık eğitimine katılan kişi sayısı 21 milyon 869 bin 152’ye ulaştı.
Atık yağlar, atık pil ve akümülatörler, ömrünü tamamlamış lastikler, elektrikli ve elektronik eşya atıkları, bitkisel atık yağlar, hafriyat toprağı, inşaat ve yıkıntı atığı, ömrünü tamamlamış araçlar gibi özel atıkların toplanması, taşınması, geri kazanımı ve bertarafına yönelik eğitim, bilinçlendirme ve mevzuat çalışmaları ise devam ediyor.
İçecekler için cam, plastik veya alüminyum malzemeden üretilen ambalajların geri dönüşümünü amaçlayan Depozito İade Sistemi’nin Türkiye genelinde yaygınlaşmasıyla geri dönüşüm miktarının artırılması ve atıkların daha etkin şekilde ekonomiye kazandırılması hedefleniyor.
Muhabir: Fatma Sevinç Çetin
