ANTARKTIKA (AA) – Cumhurbaşkanlığı himayelerinde, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı uhdesinde ve TÜBİTAK MAM Kutup Araştırmaları Enstitüsü koordinasyonunda düzenlenen “10. Ulusal Antarktika Bilim Seferi” kapsamında yola çıkan Türk bilim ekibi Antarktika’ya ulaşarak faaliyetlere başladı.
İstanbul’dan hareket eden 25 kişilik ekip, Brezilya ve Şili üzerinden yaklaşık 14 bin kilometrelik rota izleyerek 5 gün süren yolculuk sonunda King George Adası’na ulaştı. 103 enlem güneye uzanan bu yolculuk, Antarktika koşullarına uyum sürecinin de ilk adımı oldu.
“Fin del Mundo” yani dünyanın sonu olarak adlandırılan Antarktika’ya geçişin son kapısı konumundaki Punta Arenas’tan uçuşların Antarktika’da hava durumunun sis ve fırtınalı olması sebebiyle iptal edilmesi sonrası bilim ekibi şehirde 3 gün beklemek zorunda kaldı.
14 ayrı bilimsel proje hayata geçirilecek
Bilim insanları, uçuşların tekrar başlamasıyla tarifesiz bir uçak ile King George Adası’ndaki Teniente Marsh Havalimanı’na indi ve ada açıklarında demirli “Sola” isimli gemiye geçiş yaparak gemi seferine başladı.
Türk bilim ekibi, gemiyle önce Dismal Adası’na, ardından Türkiye’nin bilimsel araştırma kampının bulunduğu Horseshoe Adası’na geçmeyi planlıyor.
“Bilim ve Barış Kıtası” olarak anılan Antarktika’da görev yapacak ekip, yaşam bilimleri, fiziki bilimler, yer bilimleri ve sosyal bilimler başta olmak üzere farklı disiplinlerde 14 ayrı bilimsel projeyi hayata geçirecek.
Yoğun sis Antarktika’ya uçuşları etkiliyor
10. Ulusal Antarktika Bilim Seferi Koordinatörü Prof. Dr. Burcu Özsoy, Antarktika’ya uçuş için son kapıda olduklarını belirterek, “Aslında ilk planımız çarşamba günü Antarktika’ya uçmaktı ancak olumsuz hava koşulları nedeniyle bu uçuşu gerçekleştiremedik. Yaklaşık bir haftadır Antarktika’ya yapılan tüm uçuşlar iptal ediliyordu.” dedi.
Bir önceki uçuşta, hava şartlarının uygun gibi göründüğünü, şanslarını denediklerini ifade eden Özsoy uçağa bindiklerini, kemerlerini bağladıklarını ve tam pistin ucundayken Antarktika’da sisin yeniden etkisini gösterdiğini ve bu sebepten geri dönmek zorunda kaldıklarını anlattı.
Özsoy, 31 Ocak Cumartesi günü yaptığı açıklamada, bilim ekibinin hazır olduğunu söyleyerek şu değerlendirmelerde bulunmuştu:
“Bugün Antarktika’ya intikalimizi gerçekleştireceğiz. Ayrıca bu yolculukta farklı ülkelerden bilim insanlarına ev sahipliği yapıyoruz. İspanya, Portekiz, Kore, Bulgaristan ve Ekvador’dan araştırmacılar bizim uçağımızda yer alacak. Bunun yanında Almanya, Hırvatistan, Romanya ve Yunanistan’dan bilim insanları da bizimle birlikte Antarktika’ya ulaşacak. Antarktika’da bizi güzel bir havanın karşılamasını umuyoruz. Bilimsel çalışmalara başlamak için oldukça heyecanlıyız.”
Özsoy, Punta Arenas Havalimanı’ndaki Antarktika uçuşu kapısının kendisi için ayrı bir önemi olduğunu ifade ederek, ilk kez 2006’da bu kapıdan Antarktika’ya uçtuğunu ve aradan 20 yıl geçtiğini aktardı.
Türkiye’nin bu yıl 10. Ulusal Antarktika Bilim Seferi’ni gerçekleştirdiğini belirten Özsoy, uçuş sonrası yaptığı açıklamada, “Normalde bu demeci çok rüzgarlı ve soğuk bir havada verirdim. Şu anda güneş var ancak bir yandan da baktığımızda sıcak hava ile soğuk iklimin birleşmesi sonucu oluşan yoğun sis nedeniyle üç gün önce inmemiz gereken Antarktika’ya ancak bugün ulaşabildik. Hafif bir rüzgar var ve güneşte kaldığınızda, sandığınız kadar üşümeyeceğinizi hissediyorsunuz. Çok şükür buradayız. Bu bizim için son derece önemli, çünkü Antarktika’da geçirdiğimiz her gün, bilim insanlarının sahada yürüteceği çalışmalar açısından büyük değer taşıyor.” diye konuştu.
“200’ün üzerinde Türk bilim insanı Antarktika’da çalışmalar yaptı”
Özsoy, Antarktika’ya 12. seferini gerçekleştirdiğini ve ilk kez bu kadar güneşli bir hava ile karşılaştığını söyleyerek, “İklim değişikliğinin kritik bir sürece girdiği bu dönemde Türkiye, bu yıl 10. Ulusal Antarktika Bilim Seferi’ni icra ediyor. 10 yılda 200’ün üzerinde Türk bilim insanı Antarktika’da çalışmalar yaparak değişen iklimin hangi noktadan nereye doğru ilerlediğine mercek tutuyor.” ifadelerini kullandı.
Bu çalışmaları, gezegenin “kara kutusu” olarak adlandırılan Antarktika’dan yapmanın son derece önemli olduğunu vurgulayan Özsoy, veri toplanıldığında geçmişi ve bugünü öğrenip geleceğe bir projeksiyon tutulabileceğini kaydetti.
“(Bilim seferleri) Türkiye-Şili ilişkilerinin önemli bir unsurunu oluşturuyor”
Türk bilim heyetini, Şili’nin Santiago kentindeki Arturo Merino Benitez Uluslararası Havalimanı’nda, Türkiye’nin Santiago Büyükelçisi Ahmet İhsan Kızıltan ve Büyükelçilik personeli karşıladı.
Büyükelçi Kızıltan, Türkiye’nin Antarktika bilim seferlerinin 10. yılı dolayısıyla bu yılın özel bir anlam taşıdığını söyleyerek, “Türkiye’nin Antarktika’ya başlattığı bilimsel seferlerin onuncu yılı, dolayısıyla bu alanda Türkiye’nin yaptığı yatırım, Türkiye’nin Antarktika’da yapılan bilimsel araştırmalara ne kadar önem verdiğini ve sürekli hale getirilmesi de bu önemi özetliyor.” dedi.
Ekibin yaklaşık bir ay boyunca bilimsel çalışmalar yürüteceğini hatırlatan Kızıltan, destekleri için Şili makamlarına teşekkür etti.
Kızıltan, iki ülke arasında bilimsel işbirliğinin çok önemli olduğunu belirterek, “İki tarafın da takdir ettiği ve sürekliliğine önem verdiği bir bilimsel işbirliği. Yapılan bu çalışmalar Türkiye-Şili ilişkilerinin önemli bir unsurunu oluşturuyor.” diye konuştu.
Muhabir: Şebnem Coşkun
