BERLIN (AA) – Başta Japonya, Çin, İtalya, ABD ve Fransa olmak üzere birçok gelişmiş ve gelişmekte olan ekonomi devasa borç yükleri altında çıkış yolu ararken Türkiye, hem düşük borç oranı hem de sağlam rezerv yapısıyla küresel piyasalarda güven tazeleyen bir profil çiziyor.
Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) ve ilgili ülke maliye bakanlıklarının son verilerine göre; gelişmiş ekonomilerde kamu borcu sürdürülebilirliği, tarihsel bir testten geçiyor.
OECD verilerine göre, gelişmiş ekonomilerde kamu borcunun GSYH’ye oranı ortalama yüzde 110 seviyesini aşmış durumda. Özellikle Avrupa ve Kuzey Amerika’da yaşlanan nüfus, artan sosyal harcamalar, artan savunma harcamaları ve yüksek faiz ortamı borç yükünü sürdürülemez bir noktaya taşıdı.
Japonya yüzde 237’ye ulaşan borç oranıyla listenin başında yer alıyor. 2026 bütçesinde faiz ödemelerinin 31 trilyon yeni aşması ülke ekonomisini kırılgan bir sürece soktu.
Dünyanın en büyük ekonomisi ABD’de kamu borcu GSYH’nin yüzde 124’üne ulaşırken; Kanada yüzde 113, Fransa yüzde 111,7 ve İtalya yüzde 137,8 ile kritik sınırların üzerinde seyrediyor.
Dünya Altın Konseyi (WGC) verilerine göre, dünyanın en büyük altın rezervine sahip ülkesi olan ABD, 8 bin 133,5 tonluk stokuyla listenin başında yer alıyor. ABD’nin toplam rezervlerinin yaklaşık yüzde 79’u altından oluşuyor.
Almanya, 3 bin 350,3 ton ile listenin ikinci sırasında yer alırken İtalya 2 bin 451,8 ton ve Fransa 2 bin 437 ton ile geleneksel altın tutma politikalarıyla ilk beş içindeki yerlerini muhafaza ediyor.
Son yıllarda dolardan uzaklaşma stratejisi izleyen Rusya 2 bin 333 ton, Çin ise 2 bin 306 tonluk rezerviyle küresel ligde belirleyici rol oynamaya devam ediyor.
Türkiye, merkez bankası düzeyindeki stratejik alımlarıyla dünya sıralamasında üst sıralara tırmanmayı başardı.
TCMB verilerine göre resmi altın rezervleri 641,3 tona ulaşan Türkiye, Japonya ve Hindistan gibi devlerin hemen ardında yer alarak dünyanın en çok altın tutan 10. ülkesi konumuna yükseldi.
Türkiye kamu borç yönetimi ve altın rezervlerindeki artışla önde
Birçok OECD ülkesinin aksine Türkiye, kamu borç yönetiminde sürdürülebilir bir tablo sergiliyor.
Hazine ve Maliye Bakanlığı verilerine göre, Türkiye’nin kamu borç stokunun GSYH’ye oranı yüzde 24,6 seviyesinde gerçekleşti. Bu oran, yüzde 60 olan Maastricht Kriterleri ve OECD ortalamasının oldukça altında kalmasıyla dikkati çekiyor.
Ülkenin net borç stokunun GSYH’ye oranının yüzde 18,2’ye kadar gerilemesi ise Türkiye’nin elindeki finansal varlıkların borç karşılama kapasitesindeki gücü teyit ediyor.
Devletin yapısal duruşu
Ekonomistler, Türkiye’nin 4749 Sayılı Kanun ile başlayan bu yolculuğunu, “borcun sadece miktarını değil, niteliğini ve sürdürülebilirliğini de kontrol eden bir yönetim başarısı” olarak nitelendiriyor.
Bu yapısal zırh, Türkiye’yi 2026 küresel borç krizinde OECD’nin en dirençli limanlarından biri haline getiriyor.
2002 ile 2012 yılları arasındaki “Altın Çağ”, bu mali disiplinin bankacılık reformlarıyla birleştiği bir dönem oldu. Türkiye, sadece borçlanarak değil, temelden verimli bir ekonomi haline gelerek büyüdü. Bu disiplin sayesinde borç stokunun milli gelire oranı hızla eridi ve ülke gerçek bir reel büyüme patikasına girdi.
Bugün gelinen noktada, enflasyonun borç oranını matematiksel olarak aşağı çekme etkisi bir gerçek olsa da asıl sebep devletin yapısal duruşunda gizli olduğu belirtiliyor.
Birçok gelişmiş ekonominin aksine Türkiye, borçla yaşayan bir yapı yerine bütçe disiplinini önceleyen modelini sürdürüyor.
Türkiye son 5 yılda en hızlı altın biriktiren OECD ülkesi oldu
Altın rezervlerinde ise Türkiye, merkez bankası düzeyindeki stratejik alımlarıyla dünya sıralamasında üst sıralara tırmanmayı başardı.
Değer olarak, TCMB’nin resmi altın rezervleri Ocak 2026 itibarıyla 134 milyar dolar bandına yaklaşırken, toplam brüt rezervler 200 milyar dolar eşiğini aştı. Türkiye, son 5 yılda en hızlı altın biriktiren OECD ülkesi oldu.
TCMB Başkanı Fatih Karahan, Şubat 2026’da yaptığı son açıklamalarda Türkiye’deki “yastık altı” altın varlığına ve bunun ekonomik etkilerine dair çarpıcı rakamlar paylaştı.
Başkan Karahan, Türkiye’de hanehalkının elinde (yastık altında) bulunduğu tahmin edilen altın miktarının yaklaşık 600 milyar dolar seviyesinde olduğunu belirtti.
Altın fiyatlarındaki artış, son bir yılda bu varlıklar üzerinden yaklaşık 200 milyar dolarlık devasa bir servet etkisi yarattı.
Öte yandan, OECD tahminlerine göre, Türkiye ekonomisinin 2025 yılında yüzde 3,6, 2026 yılında ise yüzde 3,4 oranında büyümesi öngörülüyor. Bu tahminler, Türkiye’yi OECD genelinde en hızlı büyüyen ilk dört ülke arasına yerleştiriyor.
Muhabir: Bahattin Gönültaş
