İSTANBUL (AA) – Brezilya’daki yağışlarla arz fazlası oluşabileceği beklentileri ve Orta Doğu’daki gerilimlerin etkisiyle talebin zayıflaması kahvenin libre fiyatında aşağı yönlü baskı oluşturuyor.
Kahvenin libre fiyatı, uluslararası piyasalarda Ekim 2025’te 4,38 dolar olan rekor seviyeyi test etmesinin ardından düşüş eğilimine girdi. Kahve fiyatları mevsimsel etkiler, Orta Doğu’daki gerilimler ve ABD yönetiminin Brezilya’ya yönelik ilave gümrük vergilerini kaldırmasıyla yüzde 36’nın üzerinde geriledi.
Aylık bazda kasım, aralık, ocak ve şubat aylarında düşüş eğilimi sergileyen kahve fiyatları, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarının ardından tedarik zincirine ilişkin endişelerle sınırlı bir tepki yükselişi gösterdi ancak bu yükseliş özellikle iklim koşullarının üretim görünümünü desteklemesiyle kalıcı olmadı.
Brezilya’dan beklenen rekor hasat ve Orta Doğu’daki gerilimin tüketim üzerindeki baskısı kahve fiyatlarını aşağı çekmeye devam ediyor. Kahvenin libre fiyatı dün yüzde 2,3 gerilemeyle 2,85 dolara kadar çekildi.
Dünyanın en büyük robusta kahve üreticisi olan Vietnam’dan yapılan kahve ihracatındaki büyük artış da kahve fiyatlarındaki düşüşte etkili oldu. Endonezya’da arzın fazla olması ve Vietnam’da ihracatın artması arz fazlalığını ortaya çıkarırken, bu durum kahve fiyatlarını baskı altına alıyor.
Hava durumu cephesinde ise haberler olumlu devam ediyor. Brezilya’nın Minas Gerais eyaletinde ve diğer önemli kahve yetiştirme bölgelerinde yağış tahminlerinin toprak nemini korumaya ve mahsul gelişimini desteklemeye yardımcı olacağı tahmin ediliyor.
Bunlara ek olarak Brezilya realinin dolar karşısında değer kaybetmesi de kahve fiyatlarını baskılayan başka bir unsur olarak görülürken, Brezilya’da çiftçilerin düşük fiyatlardan kahve satmak da istemediğine dair haberler öne çıkıyor.
“Son üretim tahminleri rekolte fazlasına işaret ediyor”
Vadeli işlem ve emtia piyasaları uzmanı Zafer Ergezen, AA muhabirine yaptığı değerlendirmede, Brezilya, Vietnam ve Kolombiya’nın küresel kahve ticaretinin yaklaşık yüzde 60’ını karşıladığına dikkati çekti.
Ergezen, özellikle Brezilya’da hava koşullarındaki normalleşmenin üretim görünümünü iyileştirdiğini ve bu doğrultuda kahve rekoltesinde artış beklendiğini ifade etti.
Ülkede son bir seneden beri özellikle yağışların düşük olması ve sıcak havaların kahve rekoltesini olumsuz etkilediğini dile getiren Ergezen, “Geldiğimiz noktada yeniden yağışların görülmesiyle beraber kahve ağaçlarının çiçeklendiğini görüyoruz. Bu da rekoltenin artacağı beklentisini beraberinde getiriyor. Son gelen üretim tahminlerine baktığımız zaman rekolte fazlasına işaret ediyor. Yani üretim fazlasına işaret ediyor.” diye konuştu.
Ergezen, kahve tarafında aşağı yönlü bir baskı oluşacağı beklentilerinin güçlendiğini, şu anda bu durumun yaşandığını belirtti.
Bu üretim fazlasının bir süre daha devam edebileceğini söyleyen Ergezen, şunları ifade etti:
“Özellikle okyanustaki akıntıların değişmesi bu sene içinde yağışları da beraberinde getirecekti. Bu da gerçekleşiyor aslında. Böylece rekor üretim beklentileri de var ki önceki rapora göre de üretim tahminlerine göre de üretim fazlası beklentileri artıyor. Bu da kahve tarafında baskıyı getiren en büyük unsur. Buna benzer bir hareketi kakao tarafında da görmüştük ki özellikle burada üretim tarafında, rekolte tarafında hava koşulları nedeniyle ciddi bir azalış olmuştu. Orası da normale döndü. Kahve tarafında bu sene rekoltenin yüksek olacağını ve yüksek rekolte nedeniyle de fiyatların düştüğünü görüyoruz.”
“Navlun ve sigorta maliyetleri ciddi artmış durumda”
Zafer Ergezen, bu dönemde talep tarafında da ciddi bir düşüş olduğuna dikkati çekti.
Orta Doğu’daki gerilim nedeniyle yüklemelerin aksamasıyla teslimatlarda bir miktar gecikme yaşandığını söyleyen Ergezen, bu nedenle talebin zayıfladığını belirtti.
Ergezen, bunun da kahve fiyatlarının düşmesine etki ettiğini, navlun fiyatlarındaki artışın da bu durumda etkili olan unsurlar arasında yer aldığını dile getirdi.
Navlun fiyatlarındaki artışla ihracatçı konumdaki Brezilya’da, kahve tarafında talebin azaldığını söyleyen Ergezen, “Navlun tarafında fiyatlar artmış durumda, sigorta maliyetleri ciddi artmış durumda. O yüzden de alıcılar bir miktar daha beklemeyi tercih ediyorlar. Böyle olunca da doğal olarak burada talep tarafında da bir yavaşlama ve fiyatlar üzerinde aşağı yönlü bir baskı oluşturduğunu söylememiz mümkün.” dedi.
Rekor üretim beklentileri fiyatları baskı altına aldı
Saxo Capital Emtia Strateji Başkanı Ole Hansen de “Brezilya kahvesine uygulanan yüzde 40’lık ek ABD gümrük vergilerinin kasım ortasında kaldırılmasının ardından son zamanlarda 2026 ve 2027 yılları üretim görünümünde önemli bir toparlanma beklentisi ve bu üretim beklentilerinin mevcut hava gelişmelerine bağlı olarak rekor seviyeye ulaşma olasılığıyla fiyatlar son aylarda baskı altına girdi.” değerlendirmesinde bulundu.
Muhabir: Ali Canberk Özbuğutu,Burhan Sansarlıoğlu
