ANKARA (AA) – Ticaret Bakanı Ömer Bolat ile Portekiz Dışişleri Bakanı Paulo Rangel’in eş başkanlıklarında yarın yapılacak Türkiye-Portekiz Ekonomi ve Ticaret Ortak Komitesi (JETCO) 5. Dönem Toplantısı’nda, ikili ilişkileri daha da güçlendirecek yol haritası belirlenecek.
AA muhabirinin Ticaret Bakanlığından edindiği bilgiye göre söz konusu toplantı, bakanlar Bolat ve Rangel’in eş başkanlıklarında yarın Lizbon’da gerçekleştirilecek.
Türkiye ve Portekiz, 1926’da kurulan diplomatik ilişkilerinin 100. yıl dönümünü çeşitli etkinliklerle kutlarken düzenlenecek Türkiye-Portekiz JETCO 5. Dönem Toplantısı’nın iki ülke ilişkilerine olumlu katkı sunması bekleniyor.
Portekiz ile artan ticari ve ekonomik ilişkilerde gelecek döneme ilişkin bir yol haritasının da tayin edileceği toplantıyla mevcut ekonomik işbirliklerin yeni bir seviyeye taşınması öngörülüyor.
Türk ve Portekiz iş dünyası temsilcileri bir araya gelecek
Toplantı öncesinde bakanlar Bolat ve Rangel’in ikili görüşme gerçekleştirmesi planlanırken söz konusu toplantı kapsamında ele alınan hususları ihtiva eden “Türkiye-Portekiz JETCO 5. Dönem Protokolü”nün imzalanması bekleniyor.
Protokolle, ikili ticaret ve yatırımların artırılması, üçüncü ülkelerde işbirliği, müteahhitlik ve teknik müşavirlik hizmetleri, enerji, ulaştırma ve lojistik, finans, sanayi, bilim, teknoloji ve inovasyon, tarım, çevre ve şehircilik, standardizasyon, vizeler ile Gümrük Birliği’nin güncellenmesi, yeşil dönüşüm ve dijital ekonomi gibi alanlarda ikili işbirliklerinin daha da geliştirilmesi hedefleniyor.
Ayrıca, iki bakanın Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) ile Portekiz Ticaret ve Yatırım Ajansı (AICEP) organizasyonuyla yapılacak Türk ve Portekiz iş dünyası temsilcilerinin katılacağı Yuvarlak Masa Toplantısı’na başkanlık etmeleri öngörülüyor.
Bakan Bolat’ın ayrıca yurt dışı müteahhitlik sektörü temsilcilerinin, Portekizli kurum ve firmalarla buluşacağı ikinci Yuvarlak Masa Toplantısı’na başkanlık yapması planlanıyor.
Öte yandan DEİK ve AICEP ile DEİK ve Porto Ticaret Odası (AEP) arasında işbirliği mutabakat zabıtlarının imzalanması beklenirken iki ülkenin önemli iş dünyası çatı örgütleri arasında artan işbirliğinin ticarete de olumlu yansıyacağı değerlendiriliyor.
Portekiz’de 1,6 milyar avroluk Türk yatırımı bulunuyor
Türkiye’nin Portekiz ile ikili ticari ve ekonomik ilişkileri son yıllarda önemli ölçüde gelişti. Kovid-19 salgını öncesinde yaklaşık 2 milyar dolar olan ticaret hacmi, 2024’te yaklaşık 3 milyar dolara, geçen yıl ise 3,7 milyar dolara ulaştı.
Portekiz’e ihracat 2025’te 1,83 milyar dolar olurken bu ülkeden ithalat ise 1,87 milyar doları buldu.
Halihazırda Türkiye’de bilişim ve yazılım, telekomünikasyon, elektronik, makine ve ekipman ile metal eşya üretimi, seramik, kağıt ve orman ürünleri, tekstil, inşaat, mühendislik ve danışmanlık, yenilenebilir enerji, atık depolama, mobilya üretimi ve taş ocağı işletmeciliği gibi çeşitli sektörlerde faaliyet gösteren toplam 233 milyon dolar yatırım değerine sahip 77 Portekiz sermayeli şirket bulunuyor.
Türkiye’nin söz konusu ülkedeki yatırımları ise 15 milyon dolara ulaşırken üçüncü ülkeler üzerinden Portekiz’e yönelen Türk sermayesi de dikkate alındığında, bu ülkede yaklaşık 1,6 milyar avroluk Türk yatırımı bulunduğu değerlendiriliyor.
İlişkilerin derinleştirilmesi AB ve üçüncü ülkelerde işbirliğine kapı aralıyor
Öte yandan Türkiye, Avrupa Birliği (AB) için bir pazar olmanın yanı sıra stratejik bir ortak olarak öne çıkıyor. Bu ortaklık sadece mal ticaretini değil, derin ve karşılıklı bir üretim entegrasyonunu da kapsıyor.
AB, Türkiye’nin en büyük ticaret ortağı olurken Türkiye ise AB’nin en büyük 5’inci ortağı konumunda bulunuyor. Türkiye’nin geçen yıl ihracatının yüzde 43’ü AB ülkelerine gerçekleşti, ithalatının ise yüzde 32’si AB ülkelerinden yapıldı.
Türkiye’deki doğrudan yabancı yatırımların yüzde 70’ini gerçekleştiren AB şirketleri, toplam ihracatın da yüzde 14,2’sini oluşturuyor.
Portekiz hem Avrupa hem de Türkiye için Güney Amerika’ya (özellikle Brezilya’ya), Afrika’daki Portekizce konuşan ülkelere, özellikle Angola, Mozambik ve Ekvator Ginesi’ne açılan önemli bir kapı olarak değerlendiriliyor. Bu nedenle küresel ekonomik konjonktür dikkate alındığında, Portekiz ile mevcut ticari ve ekonomik ilişkilerin daha da geliştirilmesi, AB ve üçüncü ülkelerde işbirliği tesisi için ayrıca önemli görülüyor.
Reporter: Seda Tolmaç
