İSTANBUL (AA) – ABD ile İran arasındaki müzakere süreci yatırımcı fiyatlamalarında belirleyici olmaya devam ediyor.
Görüşmelerden çıkan her haber piyasalarda yön tayin edici nitelikte kabul edilirken, ABD Başkanı Donald Trump’ın 2 gün içinde Pakistan’da yeni bir görüşmenin yapılabileceğini söylemesi, tarafların müzakereci tutumunun sürdüğünü gösterdi.
Trump’ın savaşa ilişkin verdiği bir röportajda da “(Savaş) Sanırım bitmeye çok yakın.” ifadesini kullanması söz konusu iyimserliği artırdı.
Bunun yanı sıra ABD ablukasının ilk 24 saatinde Hürmüz Boğazı’ndan 4 gemi geçiş yaparken, batıdan doğuya doğru giden petrol tankeri geçişlerindeki artış göze çarptı. Son bir haftada doğu rotasına sahip yaklaşık 30 petrol tankeri boğazdan geçti.
Söz konusu gelişmeler ve boğazda gemi trafiğinin daha da artabileceği düşünceleriyle petrol fiyatları üzerindeki baskı azaldı. Dün yüzde 2,5 değer kaybıyla 92,5 dolardan günü tamamlayan Brent petrolün varili, yeni işlem gününde de düşüş eğilimini sürdürerek 92,3 dolardan alıcı buluyor.
İki ülkenin kısa sürede bir anlaşma sağlayabileceğine dair beklentiler ve petrol arzına yönelik endişelerin bir miktar giderilmesi, piyasalarda risk iştahını besleyen temel unsurlar olarak öne çıktı.
Yatırımcıların artan iştahıyla New York borsası rekor seviyelere yakın kapanış gerçekleştirirken, savaşın ilk bir ayında 14 trilyon dolar azalan küresel borsaların toplam piyasa değeri bu kayıpların büyük bölümünü telafi etti.
Öte yandan savaşın ekonomik göstergelere yansımaları da izlenmeye devam ediliyor. ABD’de dün açıklanan üretici enflasyonu verileri, beklentilerin altında kalsa da yıllık bazda önceki aya göre hızlanmaya işaret ederek, Şubat 2023’ten bu yana en yüksek artışını kaydetti. Üretici enflasyonundaki ivmelenmeye en büyük etki, tüketici tarafında olduğu gibi enerji kaleminden geldi.
Analistler, savaşın sona erebileceğine yönelik iyimserliğin korunmasına karşın, petrol fiyatlarındaki geri çekilmenin zamana yayılabilen etkileriyle küresel çapta enflasyonist baskıların bir süre devam edebileceğini kaydetti.
Para piyasalarındaki fiyatlamalarda ise ABD Merkez Bankası’nın (Fed) temkinli duruşunu sürdüreceğine yönelik beklentiler güçlü kalmaya devam etti.
Bu gelişmelerin yanı sıra Fed yetkililerinin açıklamaları da yakından takip ediliyor. Chicago Fed Başkanı Austan Goolsbee, İran savaşı kaynaklı yüksek petrol fiyatlarının uzun süre devam etmesinin yüzde 2’lik enflasyon hedefine ilerlemeyi geciktirmesi durumunda faiz indirimlerinin 2026 sonrasına ötelenebileceğini söyledi.
Goolsbee, “Orta Doğu’daki petrol fiyat şoklarını çözer, enflasyonun gerilediğini ve yeniden yüzde 2 seviyesine doğru ilerlediğimizi görürsek, o zaman faiz indirimleri de masadaki seçenekler arasına girer.” değerlendirmesinde bulundu.
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent de eninde sonunda faizlerin indirilmesi gerektiğini düşündüğünü belirterek, “Şu aşamada ise bekleyip görmemiz gerektiğine inanıyorum.” dedi.
Bu arada Uluslararası Para Fonu (IMF), Orta Doğu’daki çatışmanın yol açtığı aksaklıkların etkisiyle küresel ekonomik büyüme tahminini bu yıl için yüzde 3,3’ten yüzde 3,1’e düşürdü.
Bu gelişmelerle dün ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yaklaşık 5 baz puan düşüşle yüzde 4,26’ya inerken, yeni günde yatay seyrediyor. Dolar endeksi de yüzde 0,3 düşüşle 98,1’e gerileyerek düşüş eğilimini 4. işlem gününe taşıdı. Dolar endeksi şu sıralarda ise yüzde 0,1 artışla 98,2 seviyesinde bulunuyor.
Dün yüzde 2,1 yükselişle 4 bin 841 dolardan günü tamamlayan altının ons fiyatı ise yeni işlem gününde yüzde 0,4 azalışla 4 bin 823 dolardan alıcı buluyor.
Kurumsal tarafta, dün ilk çeyrek bilançosunu açıklayan JPMorgan Chase’in karı ve geliri beklentileri aştı. Buna karşın bankanın hisseleri, 2026 yılına ilişkin net faiz geliri tahminini aşağı yönlü revize etmesiyle yaklaşık yüzde 1 değer kaybetti.
Wells Fargo’nun karı da tahminlerin üzerinde gelirken geliri beklentilerin hafif altında kaldı. Bankanın hisseleri yüzde 6’ya yakın geriledi.
Citigroup’un hisseleri ise bankanın hem geliri hem karının beklentileri geride bırakması sonrasında yüzde 2,6 artış gösterdi.
Söz konusu gelişmelerle S&P 500 endeksi yüzde 1,18, Nasdaq endeksi yüzde 1,96 ve Dow Jones endeksi yüzde 0,66 yükselişle kapanırken, ABD’de endeks vadeli kontratlar güne pozitif başladı.
Avro Bölgesinde sanayi üretimi verileri takip edilecek
Avrupa borsalarında dün pozitif seyrederken, ABD ile İran arasındaki müzakere sürecinin bir anlaşmayla sonuçlanabileceğine yönelik beklentileri bölgede piyasalarında olumlu karşılandı. Avro Bölgesinde bugün şubat ayı sanayi üretimi verileri takip edilecek.
Öte yandan Washington’da düzenlenen IMF ve Dünya Bankası Bahar Toplantıları kapsamında açıklamalarda bulunan Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde, yükselen enerji maliyetlerinin Avro Bölgesini, ECB’nin temel senaryosundan uzaklaştırdığını ancak bunun henüz faiz artışına yönelmeyi gerektirecek düzeyde olmadığını söyledi.
Lagarde, veriye bağlı olduklarını ancak gerektiğinde harekete geçmekten çekinmeyeceklerini vurguladı.
Bu gelişmelerle, İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,25, Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 1,27, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 1,12, İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi de yüzde 1,36 yükseldi. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar güne karışık başladı.
Asya borsaları pozitif seyrediyor
ABD-İran arasındaki diplomatik görüşmelerin devam edeceğine dair işaretlerin piyasaları sakinleştirmesi, Asya tarafından da hissediliyor.
Bölgede risk iştahı yüksek seyrederken, Hürmüz Boğazı’ndan tanker geçişlerinin önümüzdeki dönemde artabileceği ve enerji tedarikinin sağlıklı formuna dönebileceği bekleniyor.
Analistler, yatırımcıların olumlu gelişmeleri fiyatlama konusunda istekli olmasının da mevcut görünümde etkili olduğunu belirterek, riskli varlıklardaki fiyat hareketlerinin, piyasaların Orta Doğu çatışmasının acil etkisini göz ardı etmeye istekli olduğunu gösterdiğini kaydetti.
Bölgede bugün açıklanan verilere göre Japonya’da çekirdek makine siparişleri şubatta aylık bazda yüzde 13,6 ile beklentilerin aksine artarken, yıllık bazda da yüzde 24,7 ile tahminleri aştı.
Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,9, Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 2,9, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 0,9 ve Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,4 yükseldi.
Yurt içinde alıcılı seyir öne çıktı
Dün alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, günü yüzde 1,02 değer kazanarak 14.202,24 puandan tamamladı.
Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı şubat vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,14 yükseldi.
Dolar/TL, dün günü 44,7250’den tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın hemen üzerinde 44,7340’tan işlem görüyor.
Analistler, bugün yurt içinde bütçe dengesinin, yurt dışında ise Avro Bölgesi’nde sanayi üretimi ve ABD’de New York Fed imalat endeksinin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.300 ve 14.400 puanın direnç, 14.100 ve 14.000 puanın ise destek konumunda olduğunu kaydetti.
Piyasalarda bugün takip edilecek veriler şöyle:
11.00 Türkiye, mart ayı bütçe dengesi
12.00 Avro Bölgesi, şubat ayı sanayi üretimi
14.00 ABD, haftalık mortgage başvuruları
15.30 ABD, nisan ayı New York Fed imalat endeksi
21.00 ABD, Fed’in bej kitap raporu
Reporter: Ali Canberk Özbuğutu
