SARAYBOSNA (AA) – Bosna Hersek’te 1992-1995’teki savaşta, “Avrupa’da 2. Dünya Savaşı’nın ardından görülen en büyük insanlık trajedisi” olarak nitelendirilen Srebrenitsa soykırımında Sırp güçlerince öldürülen ve kemik kalıntılarına yıllar sonra ulaşılan kurbanlar için bu yıl da anma törenleri gerçekleştirilecek.
Bosna Hersek Kayıp Kişiler Enstitüsünden alınan bilgiye göre, Potoçari Anıt Mezarlığı’nda 11 Temmuz’daki 31. yıl anma törenlerinde defnedilecek 10 kurbandan en genci öldürüldüğünde 20 yaşında olan Senad Jusic, en yaşlı kurban ise katledildiğinde 56 yaşında olan Ramo Dautovic.
Bu yıl toprağa verilecek 10 kişinin isimleri şöyle sıralandı:
“Senad Jusic, Muriz Barakovic, Hamed Music, Ramo Alic, Muhidin Osmanovic, Huso Cerimovic, Nuko Nukic, Ahmet Guster, Asım Kunic ve Ramo Dautovic.”
Cenazelerden bazıları, soykırımda katledilen akrabalarının mezarlarına defnedilecek.
Bosna Hersek Kayıp Kişiler Enstitüsü Sözcüsü Emza Fazlic, AA muhabirine yaptığı açıklamada, 10 kurbanın ailesinin defin için onay verdiğini ve sayının kesinleştiğini söyledi.
Fazlic, cenazelerin toplu mezarlardan çıkarıldığını ve ailelerinden alınan DNA örnekleriyle eşleştirildikten sonra kimlik tespitlerinin yapıldığını belirtti.
Bir babanın oğlunun yanına, bir kişinin ise amca çocuklarıyla aynı mezara defnedileceğini aktaran Fazlic, “Bazı cenazeler çok az sayıda kemik kalıntısından oluşuyor. Aileler, yeni toplu mezarların bulunacağı ve başka cenaze kalıntılarına ulaşılacağı umuduyla bir süre daha beklemeye karar veriyor. Böylece sevdiklerini daha bütün halde defnedebileceklerine inanıyorlar.” ifadelerini kullandı.
Srebrenitsa’da neler yaşandı?
Srebrenitsa, 11 Temmuz 1995’te Ratko Mladic komutasındaki Sırp birliklerince işgal edildi. İşgalin ardından Birleşmiş Milletler (BM) bünyesindeki Hollandalı askerlere sığınan sivil Boşnaklar, Sırplara teslim edildi.
Kadın ve çocukların, Boşnak askerlerin kontrolündeki bölgeye ulaşmasına izin veren Sırplar, en az 8 bin 372 Boşnak erkeği ormanlık alanlar, fabrikalar ve depolarda katlettikten sonra toplu mezarlara gömdü.
Hollanda’nın Lahey kentindeki Uluslararası Adalet Divanı, 2007’deki kararında, eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesinden (ICTY) gelen kanıtlar doğrultusunda, Srebrenitsa ve civarında yaşananları “soykırım” olarak tanıdı.
Savaşın ardından kayıpları bulmak için başlatılan çalışmalarda, toplu mezarlarda kemik kalıntılarına ulaşılan kurbanlar, kimlik tespitinin ardından her yıl 11 Temmuz’da Potoçari Anıt Mezarlığı’nda düzenlenen törenle defnediliyor.
Potoçari Anıt Mezarlığı’nda bugüne kadar 6 bin 772 kurban toprağa verilirken 250 kurban, ailelerin isteğiyle yerel mezarlıklarda toprağa verildi. Srebrenitsa soykırımında hayatını kaybeden ve kalıntılarına ulaşılamayan 1000’den fazla kişi bulunuyor.
Srebrenitsa soykırımı kurbanlarından kemikleri bulunup kimliği tespit edilenlerin cenazeleri, 77’si toplu mezar olmak üzere 150 farklı noktadan çıkarıldı.
Muhabir: Vesna Besic, İsmail Özdemir
