İSTANBUL (AA) – Orta Doğu’daki jeopolitik riskler devam ederken teknoloji ve yapay zeka alanındaki olumlu gelişmeler risk iştahını destekliyor. ABD’li çip üreticisi Micron Technology’nin 2035 yılına kadar ülkede 250 milyar doların üzerindeki yatırım planı ve Güney Koreli yarı iletken üreticisi SK Hynix’in ABD piyasalarında işleme başlayacak olması, yatırımcıların teknoloji sektörüne yönelik iyimserliklerini tazeledi.
Analistler, çip şirketlerine ilişkin büyüme beklentilerinin canlılığını koruduğunu belirterek, yatırımcıların Orta Doğu’daki jeopolitik risklerden çok teknoloji sektöründeki olumlu gelişmelere odaklandığını kaydetti.
Yatırımcıların odağı gelecek hafta hızlanacak bilanço sezonunda önemli şirket ve bankaların finansal sonuçlarına kayıyor. Jeopolitik tarafta ABD ile İran arasındaki ateşkes süreci hassas dengede sürerken petrol fiyatları dün bölgedeki gerginliklerin yatışmasıyla geriledi. Brent petrolün varil fiyatı yüzde 3,8 düşüşle 75,9 dolara çekildi. Hürmüz Boğazı’ndan geçen tanker sayısındaki sınırlı yükseliş petrol tedarikine ilişkin endişelerin bir miktar azalmasına katkı sağladı.
Analistler, küresel ölçekte enflasyonist baskıların yeniden güç kazanmasının talep görünümünü zayıflatabileceği beklentisi ve bazı petrol üreticilerinin resmi satış fiyatlarının altında satış gerçekleştirdiğine yönelik işaretlerin de arz kaynaklı fiyat artışı risklerini sınırladığını ifade etti.
Makroekonomik tarafta ABD’de iş gücü piyasasına ilişkin veriler ülkede ekonomik aktivitenin gidişatına yönelik bilgi sağlarken, ABD’de ilk kez işsizlik maaşına başvuranların sayısı 4 Temmuz ile biten haftada 215 bine gerileyerek, piyasa beklentilerinin altında gerçekleşti.
Öte yandan ABD Merkez Bankası (Fed), para politikasının yürütülmesini geliştirmek amacıyla oluşturulan 5 çalışma grubunun liderini ve hedeflerini duyurdu.
Fed’den yapılan açıklamaya göre, çalışma grupları, para politikasının genel işleyişi açısından merkezi öneme sahip alanları inceleyecek. Fed Başkanı Kevin Warsh, konuya ilişkin açıklamasında, bankanın fiyat istikrarı ve maksimum istihdamı sağlama kararlılığının sarsılmaz olduğunu vurguladı.
ABD ekonomisinin son nesil boyunca önemli ölçüde değiştiğini ve bu değişimin hiçbir zaman şu anda olduğu kadar belirgin olmadığını belirten Warsh, her çalışma grubunun, politika yapıcıların kullandığı araç ve yöntemlerin, analitik araçların ve politika yaklaşımlarının iyileştirilip iyileştirilemeyeceğini titizlikle değerlendireceğini kaydetti.
Warsh, “Hedef çok net; Fed’in bu kritik dönemde hedeflerimize ulaşmak için en iyi konumda olmasını sağlamak.” dedi.
Altın 3 günlük düşüş serisini sonlandırdı
Bu gelişmelerle temel göstergelerde dengelenme eğilimi izleniyor. ABD’nin 10 yıllık tahvil 2 baz puan düşüşle yüzde 4,54’e inerken dolar endeksi yüzde 0,2 azalışla 100,7 seviyesinde bulunuyor.
Orta Doğu gerilimlerinin görece azalmasının enflasyon ve para politikalarına yönelik etkileriyle altının ons fiyatı dün yüzde 1,1 yükselişle 4 bin 123 dolardan günü tamamlarken yeni işlem gününde yüzde 0,1 düşüşle 4 bin 118 dolardan alıcı buluyor. Brent petrolün varil fiyatı ise yüzde 0,7 artışla 76,5 dolarda işlem görüyor.
Kurumsal tarafta, yatırım planlarını açıklayan Micron Technology’nin hisseleri, yüzde 4,5 değer kazandı. Şirketin hisselerindeki artış, bazı diğer çip şirketlerinin hisselerini de yukarı taşıdı.
Söz konusu gelişmelerle S&P 500 endeksi yüzde 0,81, Nasdaq endeksi yüzde 1,3 ve Dow Jones endeksi yüzde 0,27 yükseldi. ABD’de endeks vadeli kontratlar güne negatif başladı.
Avrupa borsaları İngiltere hariç yükseldi
Avrupa borsaları önceki günkü sert satışların ardından toparlanma çabası görüldü. Orta Doğu’daki gelişmeler bölgede yakından takip edilirken teknoloji tarafındaki yatırımlarla özellikle çip hisseleri yükseldi.
Yapay zeka ve ileri teknoloji çip yatırımları için öncü gösterge niteliğindeki Hollanda merkezli yarı iletken üretim ekipmanları tedarikçisi ASML’nin hisseleri yüzde 4,8, Avrupa’nın en büyük çip üreticilerinden Almanya merkezli Infineon Technologies’in hisseleri yüzde 4,3 arttı.
Makroekonomik veri tarafında Almanya’nın ihracatı mayısta bir önceki aya kıyasla yüzde 0,9, geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 6,1 arttı. Almanya mayıs ayında 19,1 milyar avro dış ticaret fazlası verdi.
Avrupa Birliği (AB), Çin’den ithal edilen otomobil, kamyonet ve otobüs lastiklerine yüzde 45,3’e varan oranda anti-damping vergisi uygulamaya başladı.
AB Komisyonu, ABD ile İran arasında yaşanan askeri gerilimin enerji piyasalarında belirsizliği artırdığını ancak şu aşamada enerji arz güvenliği açısından bir sorun bulunmadığını bildirdi.
Bu gelişmelerle İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,16 düşerken Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,9, Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 0,89 ve İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 1,09 yükseldi. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar güne pozitif başladı.
Asya borsaları pozitif seyrediyor
ABD ve Avrupa’da yarı iletken öncülüğünde artan risk iştahı yeni işlem gününde Asya tarafına da taşındı.
Bölgede yarı iletken sektöründeki yükselişler dikkati çekerken, bugün ABD piyasalarında işlem görmeye hazırlanan SK Hynix’in hisseleri yüzde 3,7 arttı.
Öte yandan Japonya Maliye Bakanı Satsuki Katayama dün yaptığı açıklamada, hükümetin Devlet Emeklilik Yatırım Fonu (GPIF) dahil olmak üzere emeklilik fonlarını yerli finansal varlıklardaki paylarını artırmaya teşvik etmenin yollarını araştırmak istediğini belirtti.
Bu gelişmenin ardından Japon yeni, dolar karşısında güçlendi. Dolar/yen paritesi yüzde 0,6 düşüşle 161,5 seviyesine inse de parite 40 yılın en yüksek seviyelerine yakın seyretmeye devam ediyor.
Japonya’da bugün açıklanan verilere göre ülkede Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) haziranda aylık bazda yüzde 0,4 ile beklentilere paralel artarken endeksteki artış yıllık bazda yüzde 7,1 ile öngörüleri aştı. Veriler, ülkede maliyet kaynaklı enflasyon baskılarının sürdüğüne işaret etti.
Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 1,5, Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 4,4, Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,6 ve Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 1,4 yükseldi.
Yurt içinde gözler sanayi üretimi verilerinde
Dün satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,60 değer kaybıyla 14.105,44 puandan tamamladı.
Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı ağustos vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,3 yükseldi.
Dolar/TL dünü 46,9220’den tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,1 üzerinde 46,9750’den işlem görüyor.
Analistler, bugün yurt içinde sanayi üretimi, yurt dışında ise Almanya’da enflasyon verilerinin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.100 ve 14.000 puanın destek, 14.200 ve 14.300 puanın direnç konumunda olduğunu kaydetti.
Piyasalarda bugün takip edilecek veriler şöyle:
09.00 Almanya, haziran ayı Tüketici Fiyat Endeksi
10.00 Türkiye, mayıs ayı Sanayi Üretimi
Muhabir: Ali Canberk Özbuğutu
