BRÜKSEL (AA) – AA muhabirine NATO Ankara Zirvesi’ni değerlendiren Vesterbye, zirvenin Türkiye açısından hem iç politika hem de dış ilişkiler bakımından olumlu sonuçlar doğurduğunu söyledi.
Vesterbye, “İç politika açısından bu zirve, Türkiye ve ABD ile ilişkileri bakımından büyük bir kazanım oldu. Ayrıca Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron arasındaki ilişkilerde de önemli bir yumuşama yaşandı. Türkiye, NATO üyeleri arasında özellikle Avrupalılar ile Amerikalılar arasında yaşanabilecek büyük bir krizi kontrol altında tutarak İttifak’ın birlik görüntüsü vermesine katkı sağladı.” değerlendirmesinde bulundu.
Türkiye’nin beklentileri arasında yer alan ABD’nin Hasımlarıyla Yaptırımlar Yoluyla Mücadele Yasası (CAATSA) kapsamındaki yaptırımlar ile F-35 savaş uçağı programına ilişkin henüz kesinleşmiş bir karar alınmadığına işaret eden Vesterbye, buna karşın mevcut atmosferin bu konularda olumlu bir tablo ortaya koyduğunu anlattı.
Vesterbye, zirvenin önceki NATO toplantılarına kıyasla daha yapıcı bir atmosferde geçtiğini vurgulayarak, İsrail, İspanya ve Grönland’a ilişkin zaman zaman sert açıklamalar yapılsa da liderlerin genel olarak “birlik” mesajı verdiğinin altını çizdi.
Kamuoyunda fazla gündeme gelmeyen önemli gelişmelerden birinin, NATO bünyesindeki Yapay Zeka Mükemmeliyet Merkezi’nin zirve sonuçlarına dahil edilmesi olduğuna dikkati çeken Vesterbye, bunun özellikle Fransa, Türkiye, İngiltere ve Almanya açısından önemli bir kazanım niteliği taşıdığını, Washington’un ise bu girişime sıcak bakmadığını dile getirdi.
Zirvede polemiklerden kaçınarak olumlu sonuçları öne çıkarmayı tercih etti
ABD Başkanı Donald Trump’ın zirveyi iç politikada başarı olarak sunmayı hedeflediğini belirten Vesterbye, İran ile yaşanan gerilimin petrol başta olmak üzere enerji fiyatlarını artırmasının Trump’ın seçmen desteğini olumsuz etkileyebileceğini, bu nedenle zirvede polemiklerden kaçınarak olumlu sonuçları öne çıkarmayı tercih ettiğini vurguladı.
Vesterbye, NATO’nun tarihin en başarılı ittifaklarından biri olmayı sürdürdüğünü belirterek, buna karşın Avrupa ile ABD arasındaki güven sorununun yapısal nitelik taşıdığını ve bunun Avrupa’nın savunma alanında daha bağımsız adımlar atmasına hız kazandırdığını ifade etti.
Avrupa’da savunma alanında yeni finansman mekanizmaları, ortak tedarik ve koordinasyon süreçlerinin hızla geliştiğini söyleyen Vesterbye, “2030’lu yıllarda Avrupa Birliği (AB) içinde gerçekleştirilen savunma tedarikinin toplamın yüzde 50’sine ulaşması bekleniyor. Türkiye’nin AB savunma projelerine katılması halinde bu oran yüzde 60’ın da üzerine çıkabilir.” tespitinde bulundu.
Muhabir: Selen Valente Rasquinho
