ANKARA (AA) – Rubio, 59. Güneydoğu Asya Uluslar Birliği (ASEAN) Dışişleri Bakanları Toplantısının düzenlendiği Filipinler’de basın mensuplarının sorularını yanıtladı.
İran’ın kendilerine bir anlaşma için hem doğrudan hem de dolaylı olarak “yalvardığını” savunan Rubio, “İran ile ilgili sorun şu ki ne zaman bir anlaşma yapsalar, oradaki yetkili insanlar ya bunu ihlal ediyor ya da bunu değiştirmek istiyor. Yani bu da onların anlaşma yapmaya hazır olmadığını gösteriyor. Bedel ödemeye devam edecekler ve her gece bu bedel gittikçe, gittikçe, gittikçe artıyor; şu anda da tam olarak bu oluyor.” görüşünü paylaştı.
“Artık mesaj gönderecek ülke kalmadı”
Rubio, İran’ın yaptıkları için “ağır bedeller” ödeyeceğini ifade ederek, “Savunma sanayi altyapıları yerle bir oldu. Her gece fırlatma rampalarını, radarlarını kaybediyorlar. Milyarlarca dolarlık zarara uğruyorlar ve ekonomileri felaket durumda. Bu halde bu insanlar her gün bizi arayıp anlaşma için yalvarıyor. Bize ve üçüncü ülkelere mesajlar gönderiyor. Artık mesaj gönderecek ülke kalmadı.” diye konuştu.
İran yönetiminin kendi ülkesini “mahvettiğini” ileri süren Rubio, “İran zengin bir ülke. İsterlerse Orta Doğu’daki en zengin ülke olabilirler, bunun yerine paralarını Hizbullah’a, Hamas’a, Husilere, Şii militanlara veriyorlar. Dünyanın her yerinde teröre destek veriyorlar. Dünyanın her yerinde insanların öldürülmesi için paralarını harcıyorlar, İHA’lar, füzeler üretiyorlar ve nükleer silah programlarını sürdürüyorlar.” görüşünü paylaştı.
Rubio bir gazetecinin “İran’da rejim değişikliğini mi istiyorsunuz?” sorusu üzerine, “İran’ı nükleerden arındırmayı istiyoruz.” yanıtını verdi.
“(UCM) Amerikalılar üzerinde yargı yetkilerini uygulayamayacak”
Ülkesinin Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) üyesi olmadığını belirten Rubio, “Onlar (UCM) anlaşmaya taraf olmayanların peşine düşme ve devlet başkanlarını ve diğerlerini hapse atma hakları olduğunu iddia ediyorlar.” ifadelerini kullandı.
Rubio, “Şunu anlamaları gerekiyor: Eğer insanlar o aptal örgüte (UCM) katılmak ve bir parçası olmak istiyorlarsa, bunu yapabilirler. Ama biz bunun bir parçası olmayacağız ve onlar da Amerikalılar üzerinde yargı yetkilerini uygulayamayacaklar.” diye konuştu.
“Çin ile iyi ilişkiler kurmamız gerekecek”
Rusya-Ukrayna arasında barış anlaşması gerçekleşmesi ve savaşın sona ermesini istediklerini kaydeden Rubio, “Savaşı sona erdirmek için elimizden gelen her türlü olumlu rolü üstlenmeye hazırız. Bu savaşı sona erdirmek için hem Rusya’nın hem de Ukrayna’nın kabul edebileceği bir çözüm gerekecek.” değerlendirmesinde bulundu.
Rubio, Çin ile ilişkilere de değinerek, “Çin ile iyi ilişkiler kurmamız gerekecek. Bunlar dünyanın en güçlü iki ekonomisi, iki büyük ordusu ve iki nükleer gücü.” dedi.
Çin ile ilişkinin olabildiğince olumlu olmasını istediklerini aktaran Rubio, ancak bunun bölgedeki ABD “müttefikleri, ortakları veya varlığı pahasına olmayacağı” yorumunu yaptı.
Nükleer anlaşmaların silah programına dönüştürülmeyeceği açıklaması
Rubio, Suudi Arabistan’ın ABD’nin stratejik ortağı olduğunu belirterek, nükleer teknoloji sunan tek ülkenin ABD olmadığını, başka ülkelerin barışçıl ve sivil bir nükleer program izlemeye karar verdiklerinde bunu ABD ile yapmalarını tercih ettiklerini dile getirdi.
Rubio ayrıca, “Herhangi bir ülkeyle sivil nükleer enerji konusunda yapacağımız her türlü anlaşmada, bunların hiçbir şekilde silah programına dönüştürülmemesini garanti altına alacak güvenlik önlemleri yer alacaktır.” yorumunu yaptı.
Küba için “halk daha iyisini hak ediyor” mesajı
Rubio, Küba hakkındaki bir soruya ilişkin “Küba için değişim zor olacak, ancak daha iyi bir gelecek için bu yapılmalı.” yorumunu yaptı.
Küba’daki yöneticilerin çökmüş bir ideoloji üzerinde ilerleyerek ülkeyi “yok ettiğini” savunan Rubio, “Küba halkı bundan (mevcut yönetim) daha iyisini hak ediyor.” değerlendirmesinde bulundu.
Muhabir: Dildar Baykan Atalay, Bekir Aydoğan
