İSTANBUL (AA) – Birleşmiş Milletler (BM), Afrika Birliği (AfB), Afrika Kalkınma Bankası (AfDB) ve BM Kalkınma Programı (UNDP) tarafından yayımlanan ASDR 2026, Orta Doğu’da süregelen istikrarsızlığın enerji ve gıda fiyatlarındaki dalgalanmayı artırarak ticaret yollarını aksattığını ve Afrika ekonomileri üzerinde doğrudan etkiler oluşturduğunu ortaya koydu.
Raporda, Afrika ülkelerinin BM’nin 2030 Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları ile Afrika Birliği’nin 2063 Gündemi’nin son uygulama dönemine girdiği bir süreçte küresel ekonomide süregelen belirsizlik, parçalanan ekonomik yönetişim ile iklim, mali ve demografik baskıların kıtanın kalkınma sürecini zorlaştırdığı ifade edildi.
Orta Doğu’daki istikrarsızlığın enerji ve gıda fiyatlarındaki oynaklığı artırdığı, ticaret yollarını sekteye uğrattığı ve küresel belirsizliği derinleştirerek Afrika ekonomilerine doğrudan yansıdığı vurgulanan raporda, kıtanın artık yalnızca krizlere müdahale etmek yerine uzun vadeli, kapsayıcı, yenilikçi ve koordineli kalkınma politikalarına yönelmesi gerektiği vurgulandı.
Küresel belirsizliklere rağmen Afrika ekonomisinin 2025’te yüzde 4 büyüdüğü, 2026’da da yüzde 4 büyümesinin beklendiği kaydedilen raporda, aynı dönemde küresel ekonominin 2025’te yüzde 2,8, 2026’da ise yüzde 2,7 büyümesinin öngörüldüğü belirtildi.
Raporda, Doğu Afrika’nın yüzde 5,8 ile kıtanın en hızlı büyüyen alt bölgesi olduğu, Batı Afrika’nın ise yüzde 4,4 büyümeyle ikinci sırada yer almasının beklendiği aktarıldı.
Ekonomik büyümeye rağmen sürdürülebilir kalkınma hedeflerine yönelik ilerlemenin eşit düzeyde olmadığına dikkati çekilen raporda, yoksulluk, gelir eşitsizliği ve kırılganlıkların düşük verimlilik, sınırlı yapısal dönüşüm, geniş kayıt dışı ekonomi ve dar mali imkanlar gibi yapısal sorunlardan kaynaklandığı ifade edildi.
Raporda, demografik baskılar, iklim riskleri ve iş gücü piyasasının ihtiyaç duyduğu becerilerle mevcut insan kaynağı arasındaki uyumsuzluğun da bu sorunları derinleştirdiğinin altı çizildi.
Bölgesel entegrasyon ve finansman öne çıkıyor
Raporda, uluslararası kalkınma finansmanı sisteminin mevcut ihtiyaçlara cevap vermekte yetersiz kaldığı belirtilirken, Afrika Birliği’nin G20 üyeliğinin kıtanın borç sürdürülebilirliği, iklim finansmanı ve küresel ekonomik yönetişim alanlarında daha güçlü söz sahibi olması açısından yeni fırsatlar sunduğu vurgulandı.
Küresel ticarette yaşanan parçalanmanın Afrika açısından hem risk hem de fırsat oluşturduğu, Afrika’nın küresel ticaretteki payının 2018-2023 döneminde yaklaşık yüzde 2 seviyesinde kaldığı aktarılan raporda, Afrika Kıtasal Serbest Ticaret Alanı’nın (AfCFTA) güçlendirilmesi, üretim kapasitesinin artırılması ve bölgesel altyapı yatırımlarının hızlandırılmasının önemine işaret edildi.
Raporda, tüm bu zorluklara rağmen Afrika’nın önemli fırsatlara da sahip olduğu vurgulandı.
Dijital dönüşüm, teknolojik yenilikler ve bölgesel entegrasyonun gelecek dönemde üretkenliği ve ekonomik dayanıklılığı artırabilecek temel unsurlar olduğuna değinilen raporda, yeterli finansmanın sağlanması, politika uyumunun güçlendirilmesi ve 2030 Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları ile Afrika Birliği’nin 2063 Gündemi doğrultusunda daha koordineli adımlar atılması halinde kıtanın sürdürülebilir kalkınma hedeflerine ulaşma sürecinin hızlandırılabileceği kaydedildi.
Muhabir: Adama Bamba
