MOSKOVA (AA) – Üç gün sürecek seçimlerde Rus seçmenler, 5 yıl aradan sonra 9. dönem Devlet Duması milletvekillerini seçecek.
“Birleşik Oy Verme Günü” kapsamında milletvekili seçimlerinin yanı sıra bazı bölgelerde başkan ve parlamento seçimleri için de sandık kurulacak.
Aralarında Çeçenistan, Mordovya ve Tuva cumhuriyetlerinin bulunduğu 8 bölgede başkan ve valiler seçilecek. Ayrıca 39 bölgede parlamento, 10 bölgenin idari merkezinde yerel meclis seçimleri yapılacak.
Yaklaşık 111 milyon seçmen oy kullanabilecek
Rusya Merkez Seçim Komisyonu verilerine göre, 1 milyon 816 bini yurt dışında olmak üzere yaklaşık 111 milyon seçmen, ülke genelinde ve yurt dışındaki temsilciliklerde oy kullanabilecek.
Seçimlerde geleneksel sandıkların yanı sıra uzaktan elektronik oy verme sistemi de uygulanacak.
Yarın sabah yerel saatle 08.00’de başlayacak oy kullanma işlemi, 20 Eylül saat 20.00’de sona erecek. Seçimlerin geçerli olması için asgari seçmen katılımı şartı bulunmuyor.
Seçim sürecini yaklaşık 55 ülkeden yabancı gözlemci takip edecek. Bunların arasında Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT), Şanghay İşbirliği Örgütü (ŞİÖ), BRICS, Güneydoğu Asya Uluslar Birliği (ASEAN), Afrika, Orta Doğu ve Latin Amerika ülkelerinden temsilciler bulunuyor.
Rusya, Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatını (AGİT) 18-20 Eylül’de yapılacak seçimleri gözlemlemek için davet etmedi.
Duma seçimlerinde 10 parti yarışacak
Rusya’da seçimlerde Devlet Duması’ndaki 450 sandalye için 10 parti yarışacak.
İktidar partisi Birleşik Rusya ile parlamentoda temsil edilen Komünist Parti (KPRF), Liberal Demokrat Parti (LDPR), “Adil Rusya” Partisi ile “Yeni İnsanlar” Partisi seçimlere katılacak.
Parlamento dışından ise “Vatan”, “Sosyal Adalet İçin Emekliler”, “Yeşiller”, “Rusya Komünistleri” ve “Doğrudan Demokrasi” partileri pusulada yerlerini alacak.
“Barış ve özgürlük” sloganıyla seçim kampanyasını başlatan “Elma” (Yabloko) Partisi’nin seçim kaydı ise yasa dışı finansman, ülkede erişimi engellenen internet platformlarında propaganda yapılması ve telif haklarının ihlal edilmesi gerekçeleriyle ağustos başında mahkeme tarafından iptal edildi.
Seçimlerde yüzde 5 barajını aşan partilerin milletvekilleri Duma’da sandalye kazanacak.
Her 5 yılda bir yapılan Duma seçimlerinde 450 milletvekilliği için 225 aday parti listesinden, 225 aday ise tek üyeli seçim bölgelerinden belirlenecek. Adayların bir kısmı partiler tarafından belirlenirken, bir kısmı ise bulunduğu bölgeden yasalarla belirlenen miktarda seçmen imzası toplayarak aday oluyor.
Anketlerde Birleşik Rusya önde
Seçim öncesinde yapılan anketlerde, iktidardaki Birleşik Rusya Partisi, en yakın takipçisi KPRF’ye fark atarak birinci görünüyor.
Kamuoyu Araştırma Vakfının (FOM) eylül ayında yaptığı ankete göre, Rusya’da seçime katılım oranının yüzde 54 olması bekleniyor. Seçimde, Birleşik Rusya Partisi yüzde 47-49, KPRF yüzde 14-17, LDPR yüzde 10-12, Yeni İnsanlar Partisi yüzde 8-9 ve Adil Rusya Partisi yüzde 6-7 oy alarak barajı aşan partiler olacak.
Rusya Kamuoyu Araştırma Merkezinin (VTSİOM) verilerine göre, Birleşik Rusya’nın yüzde 51-53 oy alması bekleniyor. Bu partiyi yüzde 13-15 oy oranıyla KPRF, yüzde 9-11 oy oranıyla Yeni İnsanlar, yüzde 9-11 oy oranıyla da LDPR takip edecek. Adil Rusya Partisi ise yüzde 4-6 oy oranıyla Duma’ya giremeyecek.
Levada Analiz Merkezine göre, ağustos ayında Rusya’da Duma’nın faaliyetlerini destekleyenlerin oranı yüzde 52, desteklemeyenlerin oranı yüzde 37, kararsızların oranı ise yüzde 11 olarak ölçüldü.
Geçen seçimlerde Birleşik Rusya 324 sandalye kazanmıştı
Rusya’da 2021’de düzenlenen Duma seçimlerine katılım yüzde 51,72 olmuştu.
Seçimlerde, genel başkanlığını eski Devlet Başkanı Dmitriy Medvedev’in yürüttüğü Birleşik Rusya yüzde 49,82 oy alarak 324 sandalye kazanmış ve iktidarda kalmıştı. Seçim yarışında ikinci olan KPRF 57, Adil Rusya 27, LDPR 21 ve Yeni İnsanlar 13 milletvekili elde etmişti.
Savaş döneminde seçimler
Devlet Duması için milletvekili seçimleri, Rusya ile Ukrayna arasında 2022’den bu yana devam eden savaş döneminde yapılıyor.
Savaşın iç siyasi gündemindeki ağırlığını koruduğu seçim sürecinde, Ukrayna’nın Rus bölgelerine insansız hava araçları (İHA) saldırıları nedeniyle güvenlik konuları öne çıkıyor. Orduya yönelik destek, siyasi partilerin seçim söylemlerinde öne çıkıyor.
Seçimlerin bir diğer özelliği ise Ukrayna’da yasa dışı ilhak edilen Donetsk, Luhansk, Herson ve Zaporijya bölgelerinde de düzenlenecek olması.
Savaş koşullarının şekillendirdiği seçim sürecinde, farklı bölgelerde oy kullanılması sırasında güvenlik nedeniyle özel tedbirler uygulanacak.
Duma seçimlerinin, savaş devam ettiği dönemde ülkedeki iç siyasi durumu ve seçmenlerin siyasi gündeme ilişkin tutumunu ortaya koyması bekleniyor.
Muhabir: Dmitri Chirciu
