ANKARA (AA) – RS’nin görevden alınan ayrılıkçı başkanı ve Bağımsız Sosyal Demokratlar Birliği (SNSD) Başkanı Dodik’in sık sık İsrail’i ziyaret etmesi, entiteye bağlı Banja Luka kentinde İsrail Ticaret Ofisi açılması gibi gelişmeler, Bosna Hersek’te bölünme söylemlerini beraberinde getirdi.
RS’nin bağımsızlığını ilan edeceğine yönelik ayrılıkçı söylemlerini sürdüren Dodik, Bosna Hersek’te 4 Ekim’de yapılan seçimde partisi SNSD’nin büyük ölçüde başarı göstermesi sonucunda bölünme iddialarını dile getirmeyi sürdürdü.
İsrail Başbakanı Netanyahu’dan Dodik’e tebrik
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Bosna Hersek’teki genel seçimlerde, RS seçimlerini kazanan SNSD’yi tebrik ederek partinin liderleri için “büyük dostlarım” ifadesini kullandı.
Dodik’i, Bosna Hersek Devlet Başkanlığı Konseyinin Sırp üyeliğine tekrar seçilen SNSD adayı Zeljka Cvijanovic ve RS başkanlığına seçilen SNSD adayı Savo Minic’i tebrik eden Netanyahu, Bosna Hersek’in iki entitesinden biri olan Sırp Cumhuriyeti ile İsrail arasında teknoloji, enerji, güvenlik gibi alanlarda işbirliğini genişletme beklentisini ifade etti.
Netanyahu’nun açıklamasında Bosna Hersek Devlet Başkanlığı Konseyinin Boşnak üyeliğine yeniden seçilen Denis Becirovic ile Hırvat üyeliğine seçilen Darijana Filipovic’ten bahsetmemesi ve RS’den bağımsız bir devlet gibi söz etmesi dikkati çekti.
“Dodik’in RS’nin bağımsızlığını ilan edeceğinden şüpheliyim”
King’s College London Üniversitesinden Vuk Vuksanovic, AA muhabirine yaptığı açıklamada, RS yönetiminin, Filistin’in Birleşmiş Milletler (BM) üyeliğini destekleme kararını veto ederek Bosna Hersek’in BM’deki oylamada “çekimser” kalmasına yol açtığını anımsatarak RS’nin son 15 yıldır İsrail ile iyi ilişkilere sahip olduğunu belirtti.
İsrail’in RS ile yakınlaşmasının “stratejik” olduğunu değerlendiren Vuksanovic, şunları kaydetti:
“İsrail, hem Doğu Avrupa hükümetleri hem de RS gibi entite düzeyinde ilişki kurarak Filistin meselesine dair Avrupa’daki tartışmaları etkilemeyi, yeni diplomatik ve güvenlik ortaklıkları oluşturmayı hedefliyor. İsrail bu ortaklıklar sayesinde stratejik manevra alanını genişletmeyi, böylece Türkiye’yi ve daha az ölçüde de olsa İran’ı dengelemeyi amaçlıyor.”
Vuksanovic, Banja Luka’da açılan İsrail Ticaret Ofisi ile Dodik’in İsrailli lobi gruplarının desteğini almak istediğini belirterek aynı zamanda Dodik’in bu adımla ABD Başkanı Donald Trump yönetimine daha kolay erişim sağlayabileceğini ifade etti.
Dodik’in “RS’nin bağımsızlık planını” hayata geçirmesinden şüphe duyduğu değerlendirmesinde bulunan Vuksanovic, “ABD ve İsrail’in de bu senaryoyu desteklemek uğruna politikalarını değiştirmeye istekli olacakları konusunda da şüpheliyim. Dodik’in, İsrail gibi ortakları kullanarak hem uluslararası arenada hem de Saraybosna’daki merkez hükümetle olan ilişkilerinde Banja Luka’nın pazarlık gücünü artırmaya çalışırken mevcut yapısını koruma yolunu seçmesi daha muhtemeldir.” ifadelerini kullandı.
Dodik’ten “Bosna Hersek’teki Hırvatlarla güçlü işbirliği” mesajı
Dodik, en son, RS’nin bağımsızlığını ilan etmesi durumunda buna Suudi Arabistan ve İsrail’in destek vereceğini öne sürdü.
Bosna Hersek Dışişleri Bakanı Elmedin Konakovic ise Dodik’in son açıklamalarını “dikkate değer” bulmadığını, bu tarz açıklamaların Bosna Hersek’in Suudi Arabistan ile ilişkilerine zarar vermeyeceğini belirtti.
Dodik ayrıca, 4 Ekim’de Bosna Hersek’te yapılan genel seçimde, Bosna Hersek Devlet Başkanlığı Hırvat üyeliğini kazanan Bosna Hersek Hırvat Demokratik Birliği (HDZ BiH) temsilcileriyle bir araya gelmesinin ardından Bosna Hersek’teki Sırplar ve Hırvatlar arasında güçlü işbirliği mesajı verdi.
Bosna Hersek siyasetinde ayrılıkçı söylemlerini yineleyen Dodik’in ülkede yeni bir siyasi krize neden olup olmayacağı sorusu gündeme geldi.
Muhabir: Lejla Bıogradlıja Aksan
