İSTANBUL (AA) – ABD’de devam eden Kongre ara seçimleri, varlık fiyatlamalarında siyasi gelişmelerin etkisini öne çıkarırken, Başkan Donald Trump yönetiminin Kongre’deki çoğunluğunu koruyup koruyamayacağı piyasaların odağında yer alıyor.
Analistler, ABD’deki seçim sonuçlarının Trump yönetiminin Orta Doğu’da hareket alanını etkileyebileceğini belirterek, jeopolitik tarafta askeri gerilimlerin artabileceğine yönelik değerlendirmelerin öne çıktığını kaydetti.
Halihazırda ABD ile İran arasında arabulucular üzerinden yürütülen müzakerelerde Hürmüz Boğazı’nı trafiğe tam anlamıyla açacak bir anlaşma sağlanabileceğine yönelik iyimserlikler varlığını sürdürüyor. İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, Washington yönetiminin, Tahran’ın şartlarını kabul etmesi halinde Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılacağını ve müzakerelerin süreceğini kaydetti.
ABD-İran hattında bir anlaşma ihtimali oluşmasıyla petrol fiyatları geriledi. Aralık vadeli Brent petrolün varil fiyatı yüzde 3,2 düşüşle 109 dolar bandına indi.
Öte yandan makroekonomik gelişmelerde ise ABD’de geçen hafta açıklanan büyüme ve kişisel tüketim harcamaları verileri ülkede enflasyon risklerinin gelecek dönemde sürebileceğine işaret etti. ABD’de ekonomik aktivitenin sıcaklığını koruması ve fiyat artışlarındaki yüksek seyrin sürmesiyle ABD Merkez Bankasına (Fed) yönelik şahin öngörüler gücünü korudu.
Para piyasalarındaki fiyatlamalarda, Fed’in yılın kalan bölümünde bir faiz artışına daha gidebileceğine yönelik ihtimaller yüzde 70’in üzerinde bulunuyor. Bu doğrultuda ABD’de cuma günü açıklanacak tarım dışı istihdam verisinden alınacak sinyallerin Fed’e ilişkin beklenti oluşumunu yönlendirmesi bekleniyor.
Bunlara ek olarak, ABD’de hızlanan bilanço sezonunda önemli şirketlerin finansal sonuçları yatırımcıların odağında kalmaya devam ediyor. ABD’li teknoloji şirketi Apple’ın bu hafta açıklayacağı finansal sonuçları yapay zeka ve teknoloji yatırımlarının karlılığa etkilerinin izlenmesi açısından önemli olacak.
Geçen hafta yapay zeka endişeleri nedeniyle güvenli liman özelliği devreye giren ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi, gerilemesini üst üste 3. haftaya taşıdı.
ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi, yeni haftaya yatay seyirle yüzde 4,94 seviyesinden başladı. Dolar endeksi ise yatay seyrini sürdürerek 101,9’da bulunuyor.
Küresel faizlerde aralık ayı itibarıyla yeniden sıkılaşma beklentisinin öne çıkmasıyla baskılanan altının ons fiyatı, cuma günü yüzde 3,6 azalışla 3 bin 870 dolara inerek yaklaşık bir yılın düşük seviyesine geriledi. Altının onsu yeni haftaya ise tepki alımlarıyla yüzde 0,6 artışla 3 bin 899 dolardan başladı.
Cuma günü New York borsasında S&P 500 endeksi yüzde 1,82, Nasdaq endeksi yüzde 2,86 ve Dow Jones endeksi yüzde 1,09 değer kaybetti. ABD’de endeks vadeli kontratlar ise haftaya pozitif başladı.
Fransa’da 10 yıllık tahvil faizi yüzde 5 sınırında
Avrupa’da ise Fransa’daki olaylar bölge gündemini meşgul etmeye devam ediyor. Fransa’da hükümetin eğitim sektörüne ilişkin taahhütlerini yeterli bulmayan öğrenci sendikaları, liselileri yeniden kuşatma eylemleri düzenlemeye çağırdı.
Söz konusu gelişmeyle ülkedeki sokak olaylarının bir süre daha devam edebileceğine yönelik endişeler artarken, ülkedeki mali endişelerle 10 yıllık tahvil faizi yeniden yüzde 5 seviyelerine yaklaştı.
Öte yandan, cuma günü açıklanan verilere göre Avro Bölgesi ekonomisi, bu yılın üçüncü çeyreğinde önceki çeyreğe kıyasla yüzde 0,4 ile beklentilerin üzerinde büyüme kaydetti.
Avrupa’da enerji kaynaklı fiyat artışlarının sürmesi Avrupa Merkez Bankasının (ECB) gelecek ay faiz artırımına gidebileceği ihtimallerini kuvvetlendiriyor. Diğer taraftan Avrupa Birliği (AB) Konseyi Başkanı Antonio Costa ve AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Kanada’nın Montreal kentinde düzenlenen AB-Kanada Zirvesi bitiminde açıklamalarda bulundu.
Von der Leyen zirvede ele alınan başlıca konulardan birinin Kanada’nın AB’ye “ortak üye” olması fikri olduğunu söyledi. Von der Leyen, “Fikrimiz basit, tam üyelik olmadan ortaklık. Çünkü antlaşmalar açık ve buna izin vermiyor. Avrupa dışındaki bir ülke Avrupa Birliği’ne katılamaz. Ancak bugüne kadar yaptığımız her şeyden daha fazla üyeliğe yaklaşan bir ortaklık kurabiliriz.” ifadelerini kullandı.
Costa da Kanada ile ilişkilerde yeni bir dönem başlatmak istediklerini kaydederek, “İlişkimiz o kadar özel ki yeni bir şey oluşturmak, basit bir ortaklığın ötesine geçmek istiyoruz. Tam AB üyeliği dışında her şeyi kapsayan bir ortaklık. Bu, türünün en yakın, en derin ve en özgün örneği olacak.” dedi.
Avrupa borsalarında cuma günü yön arayışı öne çıkarken, endeks vadeli kontratlar ise haftaya karışık başladı.
Asya’da PMI verileri sınırlı bir yavaşlamaya işaret ediyor
Asya borsalarında Japonya hariç pozitif bir görünüm hakimken, bölge genelinde açıklanan imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) ekonomide talebin yavaşladığına işaret etti. Bugün açıklanan verilere göre, Japonya’da imalat sanayi PMI ekimde 53,3 ile önceki aya göre değişmezken, aynı dönemde Çin’de ve Hindistan’da imalat sanayi PMI geriledi.
Çin’de imalat sanayi PMI 52 olurken, Hindistan’da ise 54,7 seviyesine indi. Analistler, küresel üretim zincirlerinde önemli konumda bulunan Çin ve Hindistan’da iç talebin zayıflamasının, dünya ekonomisinin büyüme görünümüne ilişkin soru işaretlerini artırabileceğini belirtti.
Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,1 düşerken, Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 2,6, Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,6 ve Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 0,6 yükseldi.
SPK Başkanlığına Muhsin Atcı atandı
Cuma günü satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, günü yüzde 3,64 değer kaybederek 10.759,56 puandan tamamladı.
Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı aralık vadeli kontrat ise cuma günü akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,20 yükseldi.
Dolar/TL cuma gününü 49,9350’den tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,1 üzerinde 49,9700’dan işlem görüyor.
Öte yandan Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) Başkanlığına Vergi Denetim Kurulu Başkanı Muhsin Atcı, Başkan Vekilliğine Ersin Başar Ekmekci ve üyeliğine Yasemin Girici atandı.
Makroekonomik veri tarafında yurt içinde yarın açıklanacak ekim ayı enflasyon verileri yatırımcıların odağında bulunuyor. AA Finans Enflasyon Beklenti Anketi’ne katılan ekonomistler, Tüketici Fiyat Endeksi’nin (TÜFE) ekimde yüzde 2,20 artacağını tahmin ediyor.
Analistler, bugün yurt içinde imalat sanayi, haftalık para ve banka istatistiklerinin, yurt dışında dünya genelinde PMI verilerinin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 10.600 ve 10.500 puanın destek, 10.900 ve 11.000 puanın direnç konumunda olduğunu kaydetti.
Piyasalarda bugün takip edilecek veriler şöyle:
10.00 Almanya, eylül ayı perakende satışlar
10.00 Türkiye, ekim ayı imalat sanayi PMI
11.55 Almanya, ekim ayı imalat sanayi PMI
12.00 Avro Bölgesi, ekim ayı imalat sanayi PMI
12.30 İngiltere, ekim ayı imalat sanayi PMI
14.30 Türkiye, haftalık para ve banka istatistikleri
17.45 ABD, ekim ayı imalat sanayi PMI
18.00 ABD, ekim ayı ISM imalat sanayi PMI
Muhabir: Ali Canberk Özbuğutu
