TRABZON (AA) – Anadolu Ajansının (AA) “Asırlık Mektepler” dosyasının bu bölümünde, Trabzon’un Ortahisar ilçesindeki Trabzon Merkez Fen Lisesinin tarihi yolculuğu ele alındı.
Mekteb-i Hamidiye adıyla Reşit Efendi’nin evinde altı sınıflı bir lise olarak 1880’de eğitime başlayan okul, dönemin Trabzon Valisi Sırrı Paşa’nın girişimleriyle şimdiki yerinde resmi olarak 1887’de yapıldı.
Okula 23 yıl boyunca “İdadi” (Osmanlı’da lise derecesindeki okul), daha sonra ise Sultani ismi verildi. Savaş yıllarında öğrencileri cepheye gönderilirken, Cihan harbi nedeniyle okul, hastane olarak kullanıldı ve 1915-1917 yılları arasında Rus işgali nedeniyle okulda öğrenim yapılamadı.
Lise olarak kullanılan bina öğrenim yapamayacak duruma gelince 1938’de Milli Eğitim Bakanlığınca yeniden inşa edilmesi kararı alındı. Alman mimar Bruno Taut tarafından 2 yılda tamamlanan yeni okul binası 1940’ta Trabzon Lisesi adıyla yeniden eğitime başladı.
Öte yandan 1924’te Trabzon’a gelen Gazi Mustafa Kemal Atatürk, okulu ziyaretinde şeref defterine kendi el yazısıyla, “Bedeni idman fikri idmanla muvazi gitmelidir” sözünü yazdı. Yazının yer aldığı orijinal sayfa halen okul yönetimince özenle saklanıyor.
Trabzon Lisesi adını koruyarak önce Anadolu lisesi, daha sonra Trabzon Merkez Fen Lisesi olan okul, halen bu adla eğitimine devam ediyor.
Kültür ve Turizm Bakanlığı Trabzon Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunca 2007’de korunması gerekli kültür varlığı olarak tescil edilen bina, siyaset, bürokrasi, ekonomi, kültür sanat ve spor dünyasından çok sayıda ismin eğitimine yön verdi.
Okul içerisinde yer alan İl Eğitim Tarih Müzesi’nde sergilenen fotoğraflar, kupalar, armalar ve tarihi objeler de geçmişin kapılarını aralıyor.
Lise yenilendikten sonra ilk müdürü olan Faik Dranaz’ın ismi ise okulun bulunduğu caddede yaşatılıyor.
Okul, Liselere Geçiş Sistemi kapsamındaki merkezi sınavda yüksek puan alan öğrencilerin tercihleri arasında yer alıyor.
Okul Müdürü Coşkun Çolak, AA muhabirine, okulda gururla görev yaptığını belirterek, şehrin ileri gelenlerinin okulu kurduğunu söyledi.
Okulun, Türkiye’de tanınan birçok meslek grubundan kişinin eğitim hayatına yön verdiğini anlatan Çolak, Atatürk’ün de okulu ziyaret etmiş olmasının kendileri için büyük bir gurur olduğunu ifade etti.
Dünya Liselerarası Futbol Şampiyonası’nda birincilik
Çolak, lisenin açıldığı yıllardaki beden eğitimi öğretmeni Hayri Gür’ün Trabzonspor’un altyapısını lisede oluşturduğunu aktararak, “Şehrimizin futbol geçmişinde aslında Trabzon Lisesinin çok büyük bir önemi var.” dedi.
Lisenin, bu spor geçmişini hala yaşattığını, Dünya Liselerarası Futbol Şampiyonası’nda birincilik elde ettiğini dile getiren Çolak, “Lisemiz bu müsabakada üç kere final oynamış dünyadaki tek takımdır.” dedi.
Okulun, Çanakkale Savaşı’nda mezun veremediğini, Milli Savunma Bakanlığından o yıllarda şehit olan 6 öğrencinin bilgisine ulaştıklarını vurgulayan Çolak, “Öğrencilere yürüdüğünüzde o koridorlarda cepheye gidip dönemeyenlerin seslerinin yankılandığını, ‘Öyle bir koridorda yürüdüğünüzü unutmayın’ diye söylüyoruz.” ifadesini kullandı.
Çolak, Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğünce okul bahçesindeki manolya ağacının da anıt ağaç olarak kayıt altına alındığına işaret ederek, öğrenciler ve mezun olanlar için bu ağacın ayrı bir yeri olduğunu dile getirdi.
Okulda görev yapmanın kendisi için büyük bir şans ve gurur olduğuna değinen Çolak, “Buradaki öğrencilerle tarihi binanın dokusu içinde olmak, bahçesinde yürümek benim için gurur verici. Trabzon Lisesi aslında mezun olunamayan bir okul, bizim için ruhu var. Her gün okulumuza Trabzon Lisesini ziyarete mezunlarımız gelir. Her gün bu istisnasız. O anlamda 365 gün yaşayan bir okul.” diye konuştu.
Çolak, okulun YKS başarısına da dikkati çekerek, “Öğrencilerimiz 2026 YKS’de 44 tıp fakültesi, 23 mühendislik fakültesi kazandı. Bunun dışında bazı bölümler de var. Ülkemizde puan olarak 28. sırada yer alıyoruz.” dedi.
“Her geldiğimde tekrar keşfediyorum”
Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Eczacılık Fakültesi Farmasötik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Atila Taner Kalaycıoğlu, bir ders kapsamında mezun olduğu okulu öğrencileriyle ziyaret etti.
Prof. Dr. Kalaycıoğlu, “Trabzon Lisesinin bir özelliği bu okuldan mezun olunmuyor. Trabzon Lisesi özellikle ülkemizin ve bölgemizin eğitim ve öğretim hayatı açısından çok önemli bir ilim, irfan yuvası. Her geldiğimde tekrar keşfediyorum lisemi. O yüzden Trabzon Liseli olmak, mezunu olmak bir ayrıcalıktır.” dedi.
Okulun 11. sınıf öğrencisi Zeynep Eda İsaoğlu da Trabzon Lisesinin başarılı ve köklü bir geçmişe sahip olduğunu söyledi.
Muhabir: Duyğu Avunduk
