İSTANBUL (AA) – Uluslararası İşbirliği Platformu (UİP) tarafından 17’ncisi düzenlenen ve bu yıl “Dönüşen Dünyada Denge Arayışı” ana temasıyla İstanbul’da bir otelde gerçekleştirilen Boğaziçi Zirvesi başladı.
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, zirvenin açılışında yaptığı konuşmada, küresel düzenin yeni bir yön arayışına girdiği, dünya ekonomisinin her biri çok boyutlu etkiler doğuran farklı gelişmelerle sınandığı bir dönemde olduklarını söyledi.
Artan jeopolitik gerilimlerin enerji ve ham madde krizleri oluşturduğunu, ülkelerin tedarik güvenliği ve ekonomik dayanıklılığı esas alan uygulamaları devreye aldığını anlatan Kacır, yapay zekadan yarı iletkenlere, biyoteknolojiden enerji sistemlerine farklı alanlarda geliştirilen kapasite ve kabiliyetlerin sunduğu imkanlarla teknolojinin gün geçtikçe jeopolitik bir güç unsuruna dönüştüğünü aktardı.
Kacır, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan liderliğinde son 24 yılda, Türkiye’yi üretim gücü ve teknolojik yetkinlikleriyle küresel ekonomide yaşanan dönüşümlere seyirci kalmayan, uluslararası rekabette söz sahibi bir ülke haline getirmek için kararlılıkla çalıştıklarını kaydederek, Türkiye’yi Avrupa’nın ve dünyanın önde gelen üretim merkezleri arasına taşıdıklarını vurguladı.
AR-GE harcamaları ve personel sayısındaki artışın yanı sıra savunma sanayisindeki gelişmelere değinen Kacır, Türkiye’nin İHA üretiminde dünya liderliğine yükselmesini, savaş gemisi üretimindeki kapasitesini ve savunma ve havacılık ürünleri ihracatındaki artışı anlattı.
Kacır ayrıca Togg, uydu ve uzay alanlarında yürütülen çalışmalara ilişkin bilgi verdi.
Kritik ve stratejik alanlardaki yatırımlara 750 milyar lira kaynak
Bakan Kacır, HIT-30 Yüksek Teknoloji Yatırım Programı kapsamında batarya, elektrikli araç, güneş hücresi, rüzgar türbini, çip, savunma teknolojileri, veri merkezi, yapay zeka ve endüstriyel robotik gibi alanlarda yatırımları desteklediklerini belirtti.
Programla 2030’a kadar 30 milyar dolarlık devlet desteğiyle yüksek teknoloji yatırımlarını hayata geçirmeyi hedeflediklerini aktaran Kacır, Merkez Bankasının 750 milyar lira kaynak ayırdığı Yatırım Taahhütlü Avans Kredisi Programı aracılığıyla da kritik ve stratejik alanlardaki yatırımlara finansman sağlandığını ifade etti.
Kacır, yeni teşvik sistemi ve Teknoloji Hamlesi Programı kapsamında ise 1126 orta-yüksek ve yüksek teknolojili ürün, 34 ham madde ve 414 teknoloji alanına yönelik yatırımlara destek sunduklarını anlattı.
Programda bugüne dek cari dengeye yaklaşık 11,3 milyar dolar katkı sunacak 213 yatırım projesini desteklediklerini dile getiren Kacır, “Türkiye bu adımlarla, yatırımlar ve yetenekler için çok daha güçlü bir merkez haline geliyor. Teknolojideki paradigma değişimlerinin sunduğu fırsatlarla ülkemiz, dünya sahnesinde hak ettiği konuma hızla yaklaşacak.” şeklinde konuştu.
“En az 5 milyon kişiye yapay zeka okuryazarlığı eğitimi vermeyi hedefliyoruz”
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Kacır, 2026-2030 Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı kapsamında ilk 2 yılda en az 5 milyon kişiye yapay zeka okuryazarlığı eğitimi vermeyi, 10 bin ileri düzey yapay zeka uzmanı ve 100 bin yapay zeka uygulama profesyoneli yetiştirmeyi hedeflediklerini vurguladı.
Kamuya ait en az 2 bin veri setinin Ulusal Veri Kütüphanesi’nde erişime açılacağını kaydeden Kacır, veri merkezlerinin toplam kurulu gücünü 2030’a kadar en az 1 gigavata çıkarmayı ve veri merkezi ile bulut bilişim altyapılarına en az 10 milyar dolarlık özel sektör yatırımı çekmeyi amaçladıklarını söyledi.
Kacır, bu kapsamda son bir yılda yaklaşık 300 megavatlık yatırımı harekete geçirdiklerini kaydetti.
Sanayi Alanları Master Planı kapsamında Samsun-Mersin, Mersin-Şırnak, Sivas-Iğdır ve Trabzon-Şırnak hatlarında 4 yeni sanayi koridoru oluşturduklarını aktaran Kacır, planın ilk aşamasında Samsun-Mersin hattındaki 15 ilde toplam 60 bin hektar büyüklüğünde 19 yeni yatırım alanı belirlediklerini bildirdi.
Kacır, mega endüstriyel bölgeler olarak tasarlanan yatırım alanlarının sosyal imkanlara sahip olacağını, döngüsel ekonomi ve yeşil üretim esas alınarak geliştirileceğini ifade etti.
Bu alanların lojistik bağlantılarla üreticilerin uluslararası pazarlara erişimini kolaylaştıracağını belirten Kacır, Kalkınma Yolu ve Zengezur Koridoru ile Kuzey Marmara Demiryolu Geçişinin Türkiye’nin küresel ticaret ve tedarik ağlarındaki konumunu güçlendireceğini kaydetti.
Bakan Kacır, sanayinin sürdürülebilirlik ve verimlilik odaklı dönüşümü amacıyla hayata geçirilen Yeşil Dönüşüm Programı kapsamında, Dünya Bankası işbirliğiyle yürütülen projeler aracılığıyla sanayicilere, KOBİ’lere ve yeşil teknoloji girişimlerine 1 milyar doların üzerinde finansman sağladıklarını bildirdi.
“Türkiye, AB’nin ihtiyaç duyduğu rekabet gücünü ve ekonomik dinamizmi bir arada sunacak yegane ülke”
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Kacır, küresel ekonomide artan belirsizlikler karşısında ülkeler arasındaki işbirliğinin önemine işaret ederek, kalkınmanın ayrışma yerine karşılıklı güven ve hakkaniyete dayalı ortaklıklarla mümkün olabileceğini söyledi.
Türkiye’nin kendisine yönelik dostluk ve işbirliği girişimlerini desteklediğini ve insanlığın ortak sorunlarına kalıcı çözümler üretmeyi amaçlayan her yapıcı girişimin yanında durduğunu vurgulayan Kacır, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Temennimiz, ortaklarımızın da aynı iradeyle hareket etmesi, karşı karşıya olduğumuz sınamaları ayrışmanın değil, daha güçlü bir dayanışmanın vesilesi olarak ele almasıdır. Birlikte geleceği inşa etmeye dayalı işbirliği yaklaşımımızın Avrupa Birliğinde karşılık bulmasını bekliyoruz. Son dönemde küresel rekabette yaşadığı güçlükler ve jeostratejik sorunlar karşısında Avrupa Birliği’nin ihtiyacı ölçek ekonomisi oluşturmak, inovasyonu hızlandırmak, verimliliği yükseltmektir.”
Kacır, Türkiye’nin AB için önemine işaret ederek, “30 yıllık Gümrük Birliği üyeliğiyle Avrupa sanayisinin üretim ve değer zincirlerine derinlemesine entegre olmuş Türkiye, köklü sanayi birikimi, nitelikli insan kaynağıyla AB’nin ihtiyaç duyduğu rekabet gücünü ve ekonomik dinamizmi bir arada sunacak yegane paydaştır.” ifadesini kullandı.
“Türkiye’nin potansiyeli, bugün bulunduğu noktanın çok daha ötesindedir”
Bakan Kacır, Avrupa’nın küresel rekabet gücünü koruması ve karşı karşıya olduğu ekonomik zorlukları aşmasında Türkiye’nin üretim kapasitesinden daha fazla yararlanılmasının önem taşıdığını belirterek, şu açıklamalarda bulundu:
“Avrupa’nın önündeki sınamalara verilecek doğru cevap, Türkiye’nin üretim gücünden daha fazla istifade etmektir. Türkiye’nin potansiyeli, bugün bulunduğu noktanın çok daha ötesindedir. Avrupa Birliğinin hazırladığı ‘Made in EU’ düzenlemesinde, Türkiye menşeli ürünlerin Avrupa Birliği menşeli ürünlerle eşdeğer muamele görmesi ortak menfaatlerimizin gereğidir. Biz bu gerçeği her fırsatta Avrupalı muhataplarımızla paylaşıyor, Avrupa’nın rekabet gücünü artıracak yolun Türkiye ile köklü sanayi, teknoloji ve ticaret ortaklığını daha da derinleştirmekten geçtiğini vurguluyoruz. Her durumda, biz her zaman bu ülkeye inanan ve güvenen yatırımcılarımızın yanında ve arkasında olacağız. Yeşil ve dijital dönüşümü hızlandıracağız, katma değerli üretimi büyüteceğiz. İhracat pazarlarımızı mutlaka çeşitlendireceğiz.”
Kacır, Türkiye’nin kapılarının karşılıklı güven ve ortak kazanım temelinde birlikte üretmek, birlikte başarmak ve geleceği birlikte inşa etmek isteyen herkese sonuna kadar açık olduğunu sözlerine ekledi.
Muhabir: Uğur Aslanhan
