İSTANBUL (AA) – Uluslararası Un Sanayicileri ve Hububatçılar Birliği (IAOM) Avrasya Başkanı Eren Günhan Ulusoy, Tahıl Koridoru Anlaşması’nın uzatılmasına ilişkin, “Bu gelişme sonrası buğday fiyatlarındaki düşüş seyrinin devam etmesini ve fiyatlarda bir artış yaşanmamasını bekliyoruz.” dedi.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, dün yaptığı açıklamada, süresi sona eren Tahıl Koridoru Anlaşması’nı her iki tarafla yaptıkları görüşmelerin sonunda uzattıklarını bildirmişti. Erdoğan, “Bugüne kadar 800’den fazla gemiyle 25 milyon ton tahılın dünya piyasalarına sevkini sağlayan bu anlaşma, küresel gıda tedarikinin istikrarı bakımından hayati öneme sahiptir. Anlaşmanın bir kez daha uzatılması konusunda gayretlerini esirgemeyen Rusya ve Ukrayna tarafları ile Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri’ne teşekkür ediyorum.” ifadelerini kullanmıştı.
IAOM) Avrasya Başkanı Ulusoy, konuya ilişkin AA muhabirine yaptığı açıklamada, anlaşmanın uzamasına ilişkin dün başta Cumhurbaşkanı Erdoğan olmak üzere taraflarca yapılan anlaşmaları memnuniyetle karşıladıklarını ifade ederek, sürenin uzatılmasının tüm dünyayı yakından ilgilendirdiği için çok önemli olduğunu vurguladı.
Anlaşma öncesi buğday fiyatlarının rekor kırdığını, kuraklıkla birlikte ülkelerin ciddi kaygılar içerisine girdiğini belirten Ulusoy, ilk anlaşmadan sonra yaşanan rahatlamayı hatırlattı.
Ulusoy, bugüne kadar koridordan 25 milyon ton tahılın dünya piyasalarına ulaştırıldığını aktararak, bu rakamın azımsanmayacak kadar yüksek olduğunu vurguladı.
Son 20 ayın en düşüğünde
Eren Günhan Ulusoy, daha önce Rusya’nın “taahhütlerin yerine getirilmemesi ve yoksul ülkelere yeterince tahılın ulaştırılmaması nedeniyle” anlaşmayı sonlandırmasının ardından piyasalarda yaşanan gerginliği anımsatarak, Türkiye’nin arabulucuğuyla anlaşmanın uzatıldığını ve piyasaların rahat bir nefes aldığını söyledi.
Son olarak, Tahıl Koridoru Anlaşması süresinin Türkiye’nin de katkılarıyla tekrar uzatıldığını belirten Ulusoy, Birleşmiş Milletler (BM) Sözcüsü Stephane Dujarric’in “diplomatik ve operasyonel destek sağladığı için Türkiye’ye teşekkür ettiğini” söyledi.
Ulusoy, piyasaların anlaşmanın devam edeceği yönünde pozisyon aldığını aktararak, “Chicago Borsası’nda buğday fiyatları son 20 ayın en düşüğüne geriledi. 6,61 dolarla Temmuz 2021’den bu yana en düşük seviyeyi gördü. Anlaşmanın uzatılması sonrası buğday fiyatlarındaki düşüş seyrinin devam etmesini ve fiyatlarda bir artış yaşanmamasını bekliyoruz.” ifadelerini kullandı.
“Türkiye’nin tahıl stokları yeterli”
IAOM Avrasya Başkanı Ulusoy, Türkiye’nin tahıl stoklarının yeterli olduğunu belirterek, yeni sezonun haziranda başlamasına 3 aylık süre kaldığını, bu dönem için yeterli stokun bulunduğunu söyledi.
TMO’nun 2022-2023 sezonunda ithalatının 4 milyon tona yaklaştığını bildiren Ulusoy, bu ithalatın tamamen yurt içi stokları güçlendirmeye yönelik olduğunu vurguladı.
Ulusoy, bugüne kadar yaşanan kuraklığın etkisinin ileriye yönelik kalıcı etki bırakmasa da bundan sonrası için endişe duyulması gerektiğini ifade ederek, nisan ve mayıs aylarında yaşanabilecek muhtemel bir kuraklığın sıkıntıya neden olacağını kaydetti.
“Depremzede 11 il Türkiye buğday üretiminin yüzde 18,9’unu gerçekleştiriyor”
Eren Günhan Ulusoy, deprem bölgesinden yaşanan göçlerin, buğday tarımına etkisinin ne derece olacağını henüz ölçemediklerini belirterek, “Depremden etkilenen illerin bulunduğu alanda geçtiğimiz sezon Türkiye buğday üretiminin yüzde 18,9’u gerçekleştirilmişti. Bu bölgede üretimin sürdürülmesi, Türkiye’nin buğday üretim tüketim dengesi açısından büyük önem taşıyor.” dedi.
Dünyada buğday üretim ve tüketimi arasında 10 milyon tonluk bir açığın söz konusu olduğuna işaret eden Ulusoy, buna karşın Rusya’da 15 milyon tonluk, Ukrayna’da 5 milyon tonluk devir stoku görüldüğünü söyledi.
Ulusoy, bu ülkelerden dünya pazarlarına yeterince ürün ulaştırılamadığı için devir stoklarının yükseldiğini aktararak, sözlerini şöyle tamamladı:
“Türkiye içinde bulunduğumuz sezonda bu resimden ayrılıyor. TÜİK’in ikinci tarımsal üretim tahmininde 19,8 milyon tonluk bir buğday üretimi var. Yine 8,3 milyon ton mısır ve 8,5 milyon ton arpa üretimiyle 36 milyon tonu aşan bir tahıl üretiminden bahsediyoruz. Türkiye için kendini dengeleyecek bir seviyeye yakın. İthalattan yoluyla yapılan güçlü takviyelerle TMO’nun Türkiye iç piyasasındaki dengeyi sağladığını görüyoruz. TMO’nun halihazırda yürüttüğü un ve yem regülasyonu programı sayesinde iç piyasadaki fiyatların dünyadaki dalgalanmalardan çok daha az etkilendi.”
Muhabir: Uğur Aslanhan
