MARDIN (AA) – Derik ilçesinde üretimi bin yıl öncesine dayandığı tahmin edilen zeytinin üretim alanı ve rekoltesi, devlet desteğiyle her geçen yıl artıyor.
Valilik, Kaymakamlık, Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP) Bölge Kalkınma İdaresi, Dicle Kalkınma Ajansı, Tarım ve Orman İl ve İlçe müdürlüklerince destek sağlanması ve Derikli üreticilerin de gayretiyle son 3 yılda yaklaşık 250 bin fidan ve ağaç toprakla buluşturuldu.
İlçede 500 bine yakın zeytin ağacından başta halhalı olmak üzere zonciki, güleki, belloti ve melkabaz gibi 10’u aşkın çeşitte üretilen zeytinde, geçen yıl “Tabiat Parkı” ilan edilen GAP Vadisi’nin de bulunduğu yaklaşık 12 bin dekar alanda yapılan üretim bu yıl 15 bin dekara yükseldi.
Derik zeytininin halhalı çeşidi, diğer zeytinlere oranla daha küçük ve asit oranı düşük. Asırlık ağaçlarda yetişen halhalı zeytininden yapılan zeytinyağı da geçen yıl tescillendi.
Günün ilk ışıklarıyla bahçelerde hasada başlayan üreticiler, topladıkları zeytini geleneksel yöntemlerle kırarak salamura olarak hazırlıyor.
Derik zeytini tüketilmesini önerdi
Mardin’in Derik ilçesinde yaşayan 2 metre 51 santimetre boyu, 27,5 santimetre uzunluğundaki el ve 36,5 santimetrelik ayaklarıyla 2009’da Guinness Rekorlar Kitabı’na giren “dünyanın en uzun boylu adamı” Sultan Kösen de Derik zeytinine dikkati çekmek amacıyla hasada katıldı.
Üreticilere hasadın “hayırlı olması” temennisinde bulunan Kösen, “Bugün Derik zeytini toplamak kısmet oldu. İnşallah yeriz, zeytinyağını da içeriz. Hepsi şifadır. Boy uzatmak isteyenler Derik zeytini tüketsin, Derik zeytinyağını da vücutlarına sürsünler. Bin derde devadır. Tadı da rengi de yağı da çok güzel ve doğal.” ifadelerini kullandı.
Hedef 1 milyon ağaç
Derik Kaymakamı ve Belediye Başkan Vekili Evren Çakır da Derik zeytininin ilçe için önemli bir değer olduğunu, bu yıl gerçekleştirilen üretimin yok yılı olmasına rağmen üreticileri memnun ettiğini söyledi.
Zeytinyağının tescillenmesi ve ödüller almasıyla çok önemli bir ürüne dönüşen zeytinin ününün Türkiye’yi aştığını kaydeden Çakır, şöyle konuştu:
“Özellikle bu bölgede yaklaşık 500 bin ağaç varlığımızdan ve 15 bin dekarlık gibi büyük bir alandan bahsediyoruz. Derik halhalı zeytinimiz ve zeytinyağımızın üretime kazandırılması ile ülke ekonomisine yereldeki üreticimizin de katkılarıyla ciddi bir katma değer sağlıyoruz. Son 2,5 yıldır özellikle 250 bin civarı bir zeytin halhalı fidanı dağıtımı gerçekleştirildi. Biz de bu anlamda yerel üreticilerimizi desteklemeye devam ediyoruz. Hedefimiz 1 milyon ağaçla üretim kapasitesini 5 bin tona çıkarmak.”
Geçen yıl yaklaşık 3 bin ton rekolte alındığını, bu yıl da yok yılı olarak gözükse de önceki yok yıllarına nazaran çok iyi bir verim alındığına dikkati çeken Çakır, bu yıl rekoltenin yaklaşık 2 bin ton olmasının beklendiğini bildirdi.
Türkiye’nin dört bir yanında üreticinin geleneksel ve doğal yöntemlerle ürettiği Derik zeytinine yoğun bir ilginin olduğunu belirten Çakır, bu ilginin yöre halkının güler yüzlülüğüyle ayrı bir anlam kazandığını dile getirdi.
“Bazen çerez niyetine tüketiyoruz”
Zeytin ve zeytin fidanı üreticisi ziraat teknikeri Davut Ufak ise bu sene hasadın güzel geçtiğini, verim ve kalitenin iyi olduğunu dile getirdi.
Ufak, “Derik zeytini Türkiye’nin her yerine gönderiliyor. Bazen çerez niyetine tüketiyoruz. Mideye de çok iyi geldiğini söylüyorlar. Halhalı binlerce senedir burada üretiliyor.” dedi.
Dalından satın alıyorlar
Üretici Şeyhmus Dağ da sabahın ilk ışıklarında bahçelere gelerek hasat yaptıklarını belirterek, bazen siparişleri yetiştiremediklerini, dalında satın alanların olduğunu söyledi.
Hatip Dağ ise eşi ile bahçelerde zeytin hasadını yaptıklarını, verim ve kaliteden memnun olduklarını anlattı.
Muhabir: Halil İbrahim Sincar,Beşir Şavur
