MOGADİŞU (AA) – Somali Kalkınma ve Araştırma Analiz Enstitüsü (SIDRA) İcra Direktörü Salim, AA muhabirine, İsrail ile Somaliland arasındaki ilişkilerle ilgili açıklamalarda bulundu.
Salim, İsrail’in Yemen’deki Husilerden kaynaklanan tehdidi yakından takip etmeyi ve Türkiye’nin Mogadişu’daki güçlü askeri varlığını dengelemeyi amaçladığını vurguladı.
İsrail için Somali’nin zayıf olması ve toprak bütünlüğünün bozulmasının bir öneminin olmadığına dikkati çeken Salim, “İsrail, Berbera’da stratejik bir konum elde ederek Somali’nin zayıf egemenlik yapısını, kendi jeopolitik çıkarları doğrultusunda değerlendirmeye çalışmaktadır.” ifadesini kullandı.
Salim, Somaliland ile İsrail arasındaki anlaşmanın tamamen karşılıklı çıkarlara dayandığına işaret ederek, “İsrail, diplomatik tanımayı stratejik bir araç olarak kullanıyor.” dedi.
İsrail, bölgeyi “stratejik bir sıçrama tahtası” olarak görüyor
Salim, İsrail’in Somaliland’ı tanımasının uluslararası sistemdeki değişimin bir yansıması olduğunu söyledi.
İsrail’in Somaliland’ı tanımasının, uluslararası düzenin giderek zayıfladığı Soğuk Savaş döneminin klasik stratejilerinin, bugüne yeniden uygulanmasından ibaret olduğuna dikkati çeken Salim, İsrail’in Somaliland’i destekleyerek eski Başbakan David Ben-Gurion’un 1950’li yıllarda geliştirdiği “Çevre Stratejisi”ni yeniden hayata geçirmesinin bir parçası olduğunu dile getirdi.
Salim, “İsrail, kendisine karşı mesafeli komşularını aşarak çevre kuşaktaki ortaklarla işbirliği kurmaya çalışırken, aynı zamanda küresel normların zayıflamasından ve Somali’deki uzun süreli devlet kırılganlığından yararlanmaktadır.” dedi.
İsrail’in güvenlik odaklı yaklaşımının sahadaki karmaşık gerçekleri göz ardı ettiğini belirten Salim, şu ifadeleri kullandı:
“Somaliland, istikrarlı bir askeri üs olmaktan ziyade ekonomik açıdan izole edilmiş ve ciddi iç sorunlarla mücadele eden bir yapıya sahiptir. Somaliland yönetimi, doğudaki bölgelerin kontrolünü bugün federal düzeyde tanınan Kuzey Doğu Eyaleti’ne (eski SSC-Khatumo) kaptırmasının ardından fiili hakimiyet alanında önemli ölçüde daralma yaşamıştır. İsrail, bölgeyi ‘stratejik bir sıçrama tahtası’ olarak görürken, Somaliland yönetiminin öncelikli ihtiyacı ekonomik kalkınma ve altyapı yatırımlarıdır.”
İsrail, Somaliland’ı tanıyan ilk ve tek ülke oldu
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 26 Aralık 2025’te Somaliland’ı “bağımsız ve egemen devlet” olarak tanıdıklarını açıklamıştı. Bu kararla İsrail, “Somaliland’ı tanıyan ilk ve tek ülke” oldu.
Somaliland, 1991’de Somali’den tek taraflı bağımsızlığını ilan etmiş ancak bugüne kadar Birleşmiş Milletler üyesi hiçbir ülke tarafından bağımsız bir devlet olarak tanınmamıştı.
Somali Federal Hükümeti ise Somaliland’ı ülkenin ayrılmaz bir parçası olarak görüyor ve bölgeyi ilgilendiren uluslararası anlaşmalar ile diplomatik girişimlerin yalnızca Mogadişu’daki federal hükümetin yetkisinde olduğunu vurguluyor.
Muhabir: Mohamud Ismail Kulane
