ANKARA (AA) – Petrol fiyatlarındaki yükseliş ExxonMobil, Chevron ve ConocoPhillips gibi üreticilerin gelir beklentilerini desteklerken, ABD’li tüketiciler açısından daha yüksek akaryakıt maliyetleri anlamına geliyor.
Bu durum, ABD Başkanı Donald Trump yönetimini, enerji sektörünün yüksek karlılığı ile enflasyonla mücadele ve düşük benzin fiyatı hedefi arasında denge kurmaya zorluyor.
Petrol rallisi şirketlerin ikinci çeyrek kar beklentilerini güçlendirdi
Londra Borsası Grubu (LSEG) tahminlerine göre, ExxonMobil’in, ABD/İsrail-İran savaşının desteklediği yüksek petrol fiyatları ve iyileşen rafineri marjlarının etkisiyle ikinci çeyrekte 15,7 milyar dolar net kar açıklaması bekleniyor. Bu rakam, şirketin ilk çeyrek karının yaklaşık üç katına işaret ediyor.
Chevron’un ikinci çeyrekte 9,9 milyar dolar net kar açıklayacağı öngörülürken, bunun ilk çeyreğe göre üç kattan fazla artış anlamına geldiği hesaplanıyor. Uzmanlar, ConocoPhillips’in de güçlü üretim performansıyla karlılığını artırmasını bekliyor.
Petrol sahası hizmet şirketlerinin de iyileşen marjlar ve artan yatırımların desteğiyle güçlü finansal sonuçlar açıklaması öngörülüyor. Uzmanlar, dijital ve veri merkezi faaliyetlerindeki büyümeden yararlanan SLB’nin yeni yatırım döngüsünden en fazla fayda sağlayabilecek şirketler arasında yer aldığını, Halliburton’ın ise Kuzey Amerika’daki hizmet kapasitesindeki daralmadan destek bulabileceğini ifade ediyor.
Yükselen benzin fiyatları seçim gündeminde
Ham petrol fiyatlarındaki artışın pompa fiyatlarına yansımasıyla yükselen benzin fiyatları, ABD’li tüketicilerin bütçesi üzerindeki baskıyı artırıyor.
Bu durum, kasımdaki ara seçimler öncesinde siyasi baskıyı derinleştirirken, Trump’ın petrol ve akaryakıt fiyatlarının düşürülmesine yönelik çağrılarını yeniden gündeme taşıyor.
Trump, 24 Haziran’da yaptığı açıklamada ham petrol fiyatlarındaki düşüşün pompa fiyatlarına yeterince yansımadığını belirterek, ABD Adalet Bakanlığına inceleme talimatı vermişti.
Büyük petrol şirketlerinin ham petrol maliyetlerindeki gerilemeye rağmen akaryakıt fiyatlarını aynı ölçüde düşürmediğini savunan Trump, tüketicilerin yüksek fiyatlarla karşı karşıya kaldığını, benzin fiyatlarının daha hızlı gerilemesi gerektiğini ifade etmişti.
Söz konusu açıklamalar, Kongre’nin kontrolünü belirleyecek kasımdaki ara seçimlere aylar kala gelirken, jeopolitik gerilimin yeniden yükselmesine ve İran’a yönelik yaptırımların sıkılaştırılmasına rağmen Brent petrol nisan ve mayıs aylarında görülen seviyelerin belirgin şekilde altında işlem görmeyi sürdürüyor.
“ABD başkanları seçim dönemlerinde yüksek benzin fiyatlarını göze alamaz”
Uluslararası veri şirketi Primary Vision Network Enerji ve Ekonomi analisti Osama Rizvi, AA muhabirine yaptığı değerlendirmede, mevcut fiyat hareketlerinin “savaş kaynaklı kazançlar” olarak nitelendirilebileceğini, bu yılın petrol sektörü açısından oldukça olumlu geçtiğini söyledi.
Rizvi, buna karşın tüketicilerin olumsuz etkilendiğinin altını çizerek, ABD ekonomisindeki zayıf istihdam eğilimleri ve tüketici güvenindeki tarihi gerilemelerin bunu ortaya koyduğunu ifade etti.
Kasımda yapılacak ara seçimler yaklaşırken yüksek benzin fiyatlarının Trump ve Cumhuriyetçiler açısından siyasi risk oluşturduğunu vurgulayan Rizvi, “ABD başkanları seçim dönemlerinde iki şeyi göze alamaz, yüksek benzin fiyatları ve asker cenazeleri. Stoklar azalıyor, benzin ve dizel gibi petrol ürünlerinde arz sıkışıklığı yaşanıyor. Bu nedenle rafineri kar marjları son yılların en yüksek seviyelerine ulaşıyor.” diye konuştu.
Kamuoyundaki gerilime karşın Beyaz Saray ve enerji sektörü arasındaki bağlar güçlü
Bağımsız petrol piyasası analisti Gaurav Sharma da ABD/İsrail-İran Savaşı’nın başında petrol fiyatlarının 175-200 dolara yükselebileceği yönündeki endişelerin gerçekleşmemesinde ABD’nin yüksek petrol arzının belirleyici olduğuna dikkati çekerek, “100 doların üzerindeki petrol fiyatları ABD’li şirketlere doğrudan fayda sağladı. Asyalı alıcılar ABD’nin hafif ve düşük kükürtlü ham petrolünü satın almak için adeta sıraya girdi.” dedi.
Sharma, Trump’ın petrol şirketlerine yönelik soruşturma çağrıları ve akaryakıt fiyatlarını düşürmeleri yönündeki baskısına değinerek, şunları kaydetti:
“ABD’de ara seçimler yaklaşırken, akaryakıt fiyatları yüksek kalmaya devam ederse Trump’ın enerji şirketlerini daha sık eleştirdiğini göreceğiz. Ancak piyasa ve enerji şirketleri yalnızca faaliyet gösterdikleri iş ortamına tepki verebilir. Bu nedenle taraflar arasındaki bu gerilim sürecektir ve Trump’ın ABD’li tüketicileri destekleyen açıklamalar yapmayı bırakmasını kimse beklemiyor.”
Sharma, buna karşın kamuoyundaki söylemlere rağmen Beyaz Saray ile ABD enerji sektörü arasındaki ilişkilerin güçlü olduğunu vurgulayarak, “Perde arkasında Beyaz Saray ile ABD enerji sektörü arasındaki ilişkiler hiç olmadığı kadar iyi durumda. ABD, büyük bir petrol ihracatçısı ve dünyanın en büyük LNG ihracatçısı olarak güçlü bir konumda bulunuyor. Ayrıca ülke, son nesillerin en büyük enerji yatırım ve kapasite artış sürecine hazırlanıyor.” değerlendirmesinde bulundu.
Muhabir: Duygu Alhan
