ANKARA (AA) – Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, “9 yıl önce atılan adım bugün dünyaya yön veriyor. 27 Eylül 2017’de Saygıdeğer Emine Erdoğan Hanımefendi’nin himayelerinde başlayan Sıfır Atık Hareketi, ‘atma, dönüştür’ çağrısıyla kaynaklara bakışımızı değiştiren büyük bir dönüşüm başlattı.” ifadelerini kullandı.
Bakan Kurum, sosyal medya hesabından Sıfır Atık Hareketi’nin 9. yılına ilişkin paylaşımda bulundu.
Paylaşımında, “9 yıl önce atılan adım bugün dünyaya yön veriyor.” ifadesine yer veren Kurum, şunları kaydetti:
“27 Eylül 2017’de Saygıdeğer Emine Erdoğan Hanımefendi’nin himayelerinde başlayan Sıfır Atık Hareketi, ‘atma, dönüştür’ çağrısıyla kaynaklara bakışımızı değiştiren büyük bir dönüşüm başlattı. Şimdi bu anlayış, Türkiye’nin COP31 Başkanlığı ile küresel iklim mücadelesine taşınıyor. Ortak evimiz için, ortak geleceğimiz için, dünya için 0’dan COP31’e.”
Bakanlıktan yapılan açıklamaya göre, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan’ın himayelerinde, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı koordinesinde 27 Eylül 2017’de başlatılan Sıfır Atık Hareketi 9’uncu yılını kutluyor.
Bu yıl Türkiye’nin iklim değişikliğiyle mücadelede BM’nin en önemli organizasyonu olan İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’nin 31. Taraflar Konferansı’na (COP31) ev sahipliği yapması nedeniyle Sıfır Atık Hareketi’nin 9. yıl teması, “0’dan COP31’e Dünya için Hep Birlikte” olarak belirlendi.
Antalya’da düzenlenecek COP31’in Eylem Gündemi’nin 10 öncelikli teması arasında ve 2035 Küresel Uygulama Hedefleri arasında yer alan Sıfır Atık Hareketi’nin, geri dönüşüm ve döngüsel ekonomi uygulama projesi olarak dünyaya örnek olması bekleniyor.
Sıfır Atık Hareketi
Emine Erdoğan’ın himayelerinde 27 Eylül 2017’de başlatılan Sıfır Atık Hareketi, her geçen yıl daha da büyüyen bir farkındalık projesine dönüştü.
BM Genel Kurulu’nda, 14 Aralık 2022’de Türkiye’nin ana sunuculuğunda, 105 ülkenin de ortak sunucu olduğu oylamada 30 Mart, ‘Uluslararası Sıfır Atık Günü’ olarak kabul edildi.
Emine Erdoğan, BM 77. Genel Kurulu marjında düzenlenen Sıfır Atık konulu özel oturumda konuşma yaparak kurula hitap eden ilk Türk lider eşi oldu. 12 Nisan 2023’te ise “BM Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu” kuruldu. Başkanlığını Emine Erdoğan’ın yaptığı danışma kurulunda, Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreter Yardımcısı Guy Bernard Ryder’in yanı sıra ABD, Sierra Leone, Şili, Bangladeş, Brezilya, Kolombiya, Hollanda, Fas, Belçika ve Hindistan’dan 13 üye yer aldı.
Küresel Sıfır Atık İyi Niyet Beyanı’na 136 ülkeden gönüllü imza attı
BM 78. Genel Kurul toplantıları kapsamında Emine Erdoğan’ın öncülüğünde, Türkevi’nde düzenlenen “Küresel Sıfır Atık Hareketine Doğru” etkinliğinde Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Küresel Sıfır Atık İyi Niyet Beyanı”na ilk imzayı attı.
Çevrim içi olarak imzaya sunulan web sitesi 25 Eylül itibarıyla, 136 ülkeden 459 binden fazla Sıfır Atık gönüllüsünün de imzaladığı bir mecra haline geldi. 50’den fazla lider eşi, uluslararası kuruluşların üst düzey temsilcileri ve yabancı bakanlar da Küresel Sıfır Atık İyi Niyet Beyanı’nı imzaladı.
Geri kazanım oranı 37,53’e yükseldi
Türkiye, Sıfır Atık Hareketi ile 2017’den bu yana çevreden enerjiye, sera gazı salımından atık depolama alanına kadar pek çok alanda tasarruf sağlayıp hem ekonomiye hem de geleceğe yatırım yaptı.
Bugüne kadar, 220 bin bina ve yerleşkede Sıfır Atık Yönetim Sistemi’ne geçildi ve 28 milyon kişiye eğitim verildi.
2017’de yüzde 13 olan geri kazanım oranı her yıl arttırılarak 2024’te yüzde 36,08’e, 2025’te ise yüzde 37,53’e yükseltildi. Türkiye 2035’te geri kazanım oranını yüzde 60’a, 2053 yılında da yüzde 70’e çıkarmayı hedefliyor.
90 milyon ton atık dönüştürüldü
Bu kapsamda, 36,1 milyon ton kağıt-karton, 10,2 milyon ton plastik, 3,5 milyon ton cam, 9,6 milyon ton metal ve 30,6 milyon ton organik ve diğer geri kazanılabilir atıklar olmak üzere, proje başlangıcından 2025 yılı sonuna kadar geçen süreçte toplam 90 milyon ton geri kazanılabilir atık işlenerek ekonomiye kazandırıldı.
Toplanan atıklardan 54 milyon hanenin 1 yıllık elektrik ihtiyacına eşdeğer 270 milyar kilovatsaat enerji tasarrufu, İstanbul’un 2 yıllık su tüketimine eşdeğer 2 trilyon litre su tasarrufu, Türkiye’deki tüm araçların 1 yıllık yakıt tüketiminden daha fazlasına eşdeğer 60 milyar litre petrol tasarrufu, yaklaşık 55 bin futbol sahası büyüklüğünde atık depolama yeri tasarrufu sağlandı.
Türkiye’deki ormanların yüzde 7’sine denk gelen 613 milyon ağacın kesilmesi önlenmiş ve yaklaşık 36 milyon aracın yıllık karbon salımına eşdeğer 180 milyon ton sera gazı salımının önüne geçildi.
Sıfır atık farkındalık projeleri her alanda artıyor
Deniz temizliği için hayata geçirilen Sıfır Atık Mavi, içecek ambalajlarının toplanıp yeniden kullanımını sağlayan Depozitosu Olan Ambalajlar Sistemi (DOA) ile güçlenen Sıfır Atık Hareketi, 2023’te kurulan ve Onursal Başkanlığını Emine Erdoğan’ın yaptığı Sıfır Atık Vakfı ile ulusal ve uluslararası birçok projeyi hayata geçiriyor.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının koordinesinde Milli Eğitim Bakanlığı, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, Gençlik ve Spor Bakanlığı, Milli Savunma Bakanlığı, Kültür ve Turizm Bakanlığı başta olmak üzere bakanlıklar ve belediyelerle 81 ilde yeni projeler uygulamaya alınıyor.
Bugüne kadar Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP), TRT, Türk Kızılay, Tema Vakfı, Türkiye Basketbol Federasyonu, Türkiye Futbol Federasyonu işbirliğiyle çocuklar ve gençler başta olmak üzere toplumsal farkındalığı artırmaya yönelik birçok proje hayata geçirildi.
Muhabir: Zehra Tekeci Eser
