PEKİN (AA) – Çin Halk Kurtuluş Ordusunun (ÇHKO) Tayvan’ın bulunduğu bölgeden sorumlu Doğu Cephesi Komutanlığı Sözcüsü Yüzbaşı Li Xi, komutanlığa bağlı kara birliklerinin, sabah saatlerinde Ada’nın kuzeyinde sulara konuşlandırılan hedeflere uzun menzilli atış talimleri yaptığını bildirdi.
Öte yandan komutanlıktan yapılan ayrı bir açıklamada, tatbikat kapsamında deniz hedeflerine yönelik saldırı simülasyonları ile hava savunma ve denizaltı savunma operasyonları yürütüleceği belirtildi.
Doğu Cephesi Komutanlığı, dün, Tayvan Adası’nı kuzey, güneybatı, güneydoğu ve doğu bölgelerinde, muhripler, firkateynler, savaş jetleri, bombardıman uçakları ve insansız hava araçlarının katıldığı kapsamlı askeri tatbikata başladığını bildirmişti.
“Adalet Görevi 2025” adı verilen tatbikatın, hava-deniz muharebe hazırlık devriyeleri, kapsamlı üstünlüğün ele geçirilmesi, kilit liman ve bölgelerinin bloke edilmesi ve ada zinciri dışından müdahalelere tam boyutlu caydırıcılığa odaklandığı ifade edilmişti.
Tayvan karşı kıyısında yer alan Çin’in Fucien eyaletinin sahil güvenlik birimi de askeri tatbikat ile eş zamanlı olarak Tayvan Adası’nın çevresinde “kanun koruma devriyesi” yürüttüğünü duyurmuştu.
Ada çevresinde 130 hava aracı ve 22 gemi görüldü
Tayvan Savunma Bakanlığının ABD merkezli sosyal medya platformu X’teki hesabından yapılan açıklamada, dün sabahtan bu yana Tayvan Adası’nın çevresinde Çin’e ait 130 askeri hava aracı ve 22 geminin tespit edildiği bildirildi.
Açıklamada, hava araçlarından 90’ının, Tayvan Boğazı’nda tarafların etki alanlarını ayırdığı kabul edilen orta çizgiyi geçtiği ve Tayvan’ın “Hava Savunma Tanımlama Bölgesi (ADIZ)” ilan ettiği sahanın kuzey, merkez, güneybatı ve doğu bölümlerinde uçtuğu belirtildi.
Ada çevresinde ayrıca Çin donanmasına ait 14 savaş gemisi ile 8 resmi geminin tespit edildiği aktarılan açıklamada, Tayvan ordusunun durumu izlediği ve yanıt verdiği kaydedildi.
Bakanlık, dün, Çin’in Ada çevresindeki askeri hareketliliğine karşı “Acil Yanıt Tatbikatı” başlatıldığını duyurmuştu.
Trump, “hiç endişeli değil”
Çin ordusunun tatbikatı, ABD’nin 17 Aralık’ta Tayvan’a yaklaşık 11 milyar dolarlık silah satışına onay vermesinin ardından geldi. ABD Kongresi’nin onayıyla yürürlüğe girecek anlaşma, bugüne dek Tayvan’a en büyük ölçekli silah satışı olmuştu.
Washington yönetimi, henüz tatbikata ilişkin bir açıklama yapmazken, ABD Başkanı Donald Trump, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile ortak basın toplantısında gazetecilerin sorduğu soruya verdiği yanıtta, tatbikat nedeniyle “hiç endişeli olmadığını” ifade etti.
Ada çevresinde askeri hareketliliğin yaklaşan bir çatışmanın işareti olup olmadığına ilişkin soruya Trump, “Başkan Şi (Cinping) ile çok iyi bir ilişkim var. Bana bu konuda hiçbir şey söylemedi, bunu yapacağını zannetmiyorum.” yanıtını verdi.
Çin ordusu, 2022’de dönemin ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi’nin Tayvan’ı ziyaretinin ardından, 2023’te dönemin Tayvan lideri Tsai Ing-wen’in ABD’ye yaptığı ziyaretlerin sonrasında ve 2024’te Tayvan’ın yeni lideri Lai Ching-te’nin göreve başladığı mayısta ve ilk “Ulusal Gün” konuşmasını yaptığı ekimde askeri tatbikatlar düzenlemişti. Söz konusu tatbikatlara “Müşterek Kılıç” adı verilmişti.
ÇHKO, bu yıl da 1-2 Nisan’da “Boğaz Tufanı 2025/A” adıyla, Ada’yı kuşatan kapsamlı askeri tatbikat düzenlemişti.
Çin-Tayvan anlaşmazlığı
Çin’de İkinci Dünya Savaşı’nın ardından Çan Kay-şek liderliğindeki Çin Milliyetçi Partisi (Koumintag) güçleri ile Mao Zıdong önderliğindeki Çin Komünist Partisi (ÇKP) güçleri arasında yaşanan iç savaşta galip gelen komünistler, 1 Ekim 1949’da Çin Halk Cumhuriyeti’nin kuruluşunu ilan etmişti.
İç savaşı kaybeden Koumintag üyeleri ise Tayvan’a yerleşip 1912’de kurulan “Çin Cumhuriyeti” iktidarının Ada’da devam ettiğini ileri sürerek, burada geçici hükümet kurmuştu.
Çin Halk Cumhuriyeti’nin kendi topraklarının parçası olduğunu savunduğu Tayvan, 1949’dan bu yana fiili bağımsızlığa sahip bulunuyor. Çin ana karası ile Tayvan arasındaki ayrılık hala sürüyor.
Son yıllarda Tayvan üzerindeki askeri baskıyı artıran Pekin yönetimi, Ada’nın ana kara ile yeniden birleşmesi için gerekirse güç kullanımını dışlamayacağını vurguluyor.
Muhabir: Emre Aytekin
