İSTANBUL (AA) – ABD/İsrail-İran Savaşı’na ilişkin gündem sıcaklığını korumaya devam ediyor. ABD Başkanı Donald Trump, donanmaya Hürmüz Boğazı’na mayın döşeyen her türlü teknenin vurulması talimatını verdiğini belirtti. ABD’nin boğazdaki mayınları temizlemeye devam ettiğinin altını çizen Trump, donanmaya bu faaliyetleri üç katına çıkarmalarını emrettiğini ifade etti.
Öte yandan İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz, İran’a yeni saldırılar için ABD’den yeşil ışık beklediklerini söyledi. İran’ın başkenti Tahran’da hava savunma sistemlerinin aktif hale geldiğine ilişkin haberler de piyasalarda endişeleri artırdı.
ABD ile İran arasında gerginliğin azaltılmasına yönelik müzakerelerin yeniden başlatılması konusunda ilerleme kaydedilememesi ve Hürmüz Boğazı’nın fiilen kapalı kalması nedeniyle petrol fiyatlarında yükselişler görülürken, borsalarda satış baskısı öne çıkıyor.
İran ile gerginliğin tırmanıp tırmanmayacağına ilişkin belirsizlikler, yatırımcıların temkinli davranmasına neden oluyor. Hürmüz Boğazı’na ilişkin risklerin devam etmesi durumunda petrol fiyatlarının yüksek seviyelerde kalmaya devam etmesi ve bunun da küresel ekonomik büyüme üzerinde baskı oluşturabileceği tahmin ediliyor.
Küresel piyasalarda jeopolitik risklerin etkileri devam ederken, bilanço sezonu nedeniyle sektör ve hisse bazlı ayrışmalar görülüyor. Şirketler genel olarak güçlü kar açıklarken, yarı iletken şirketlerinin hisselerinde sert yükselişler öne çıkıyor.
Makroekonomik veri tarafında ise ABD’de ilk kez işsizlik maaşı başvurusunda bulunanların sayısı 18 Nisan ile biten haftada önceki haftaya kıyasla 6 bin kişi artarak 214 bine yükseldi ve piyasa beklentilerinin üzerinde gerçekleşti.
ABD’de imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) nisanda 54’e çıkarak Mayıs 2022’den bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Hizmet sektörü PMI aynı dönemde 51,3’e yükselerek sektördeki toparlanmaya işaret ederken, bileşik PMI 52 seviyesine çıktı.
Orta Doğu’daki gerginliğin azalacağına yönelik beklentilerin yerini gerilimin tırmanacağına yönelik endişelere bırakmasıyla ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,32’de, dolar endeksi yüzde 0,1 yükselişle 98,9 seviyesinde, Brent petrolün haziran vadeli varil fiyatı yüzde 0,6 artışla 105 dolarda seyrederken, altının onsu yüzde 0,4 azalışla 4 bin 674 dolardan işlem görüyor.
New York borsası geriledi
New York borsası, söz konusu gelişmelerin etkisiyle günü düşüşle tamamladı.
Jeopolitik riskler ile ekonomik verilerin yanı sıra şirket bilançoları da yatırımcıların odağında bulunuyor. Tesla’nın geliri ve karının ilk çeyrekte artmasına karşın, yıllık harcama planını 25 milyar doların üzerine çıkarmasının ardından hisseleri yüzde 3,6 değer kaybetti.
IBM’in hisseleri de şirketin gelir ve karının ilk çeyrekte beklentilerin üzerinde gelmesine rağmen gelir artışında görülen yavaşlama sonrası yüzde 8,3 düştü.
ABD’li savunma şirketi Lockheed Martin’in hisseleri şirketin ilk çeyrek karının gerilemesinin ardından yüzde 4,6 değer kaybetti.
Teknoloji firmalarından Texas Instruments’ın hisseleri ise şirketin ilk çeyrek finansal sonuçlarının beklentileri aşması sonrası yüzde 19,4 değer kazandı.
ABD’li çip üreticisi Intel’in geliri bu yılın ilk çeyreğinde yıllık bazda yüzde 7 artarken, şirketin hisseleri vadeli piyasalarda yüzde 21’in üzerinde yükseldi.
Bu gelişmelerle, Dow Jones endeksi yüzde 0,36, S&P 500 endeksi yüzde 0,41 ve Nasdaq endeksi yüzde 0,89 değer kaybetti. ABD’de endeks vadeli kontratlar güne karışık seyirle başladı.
Avrupa borsaları karışık seyretti
Avrupa borsaları Orta Doğu’daki gerginliklerden kaynaklı jeopolitik risklerin devam etmesiyle dün karışık seyretti. Makroekonomik veri tarafında nisan ayına ilişkin imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) Avro Bölgesinde 52,2 ile beklentilerin üzerinde, Almanya’da da 51,2 ile beklentilerin hafif altında gerçekleşti.
Bölgede açıklanan bilançolara göre, Finlandiya merkezli Nokia’nın yılın ilk çeyrek karının analistlerin beklentilerini de aşarak yıllık bazda yüzde 54 artması sonrasında şirketin hisseleri yüzde 6,4 yükseldi.
Kozmetik firması L’Oreal’in hisseleri de şirketin ilk çeyrek bilançosunda 2 yılın en hızlı satış rakamını açıklamasının ardından yüzde 9 değer kazandı.
Bu gelişmelerle, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,87, İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,26 değer kazanırken, İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,19, Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 0,16 değer kaybetti. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar, güne karışık seyirle başladı.
Asya borsalarında Japonya pozitif ayrıştı
Asya borsaları, ABD ile İran arasındaki görüşmelerde olumlu bir gelişme olmaması nedeniyle satış ağırlıklı seyrediyor.
Petrol fiyatlarındaki artış ve teknoloji hisselerinin ivme kaybetmesi de Asya piyasaları üzerindeki satış baskısında etkili oluyor.
Japonya’da mart ayına ilişkin Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) yıllık bazda yüzde 1,5 ile beklentilerin üzerinde artarken, şubat ayına göre hızlandığı görüldü. Ülkede, çekirdek TÜFE de mart ayında yüzde 1,8 artarak beklentileri aşarken, 5 ay sonra ilk defa hızlandı.
Analistler, ülkede enflasyonun BoJ’un yüzde 2 hedefinin altında olduğuna dikkati çekti.
Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,6 değer kazanırken, Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,6, Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 0,1, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 0,2 değer kaybetti.
Yurt içi piyasalar tatil dolayısıyla kapalıydı
Yurt içi piyasalar dün 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı tatili nedeniyle kapalıydı. Çarşamba günü satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,28 değer kaybederek 14.335,49 puandan tamamladı.
Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı nisan vadeli kontrat ise çarşamba günü akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,35 artarak 16.663,00 puandan işlem gördü.
Dolar/TL, dün günü yatay seyirle 44,9833’ten tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,1 üzerinde 45,0100’dan işlem görüyor.
Öte yandan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Para Politikası Kurulu (PPK), çarşamba günü politika faizi olan bir hafta vadeli repo ihale faiz oranını yüzde 37’de sabit tuttu.
Analistler, bugün yurt içinde haftalık para ve banka istatistikleri, yurt dışında ise ABD’de Michigan Üniversitesi tüketici güven endeksi, Almanya’da Ifo iş dünyası güven endeksinin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.200 ve 14.100 puanın destek, 14.500 ve 14.600 puanın ise direnç konumunda olduğunu kaydetti.
Muhabir: Burhan Sansarlıoğlu
