BERLİN (AA) – Almanya’nın önde gelen beş ekonomi düşünce kuruluşu, küresel ekonomideki toparlanma ile savunma ve yapay zeka yatırımlarını gerekçe göstererek ülke ekonomisine ilişkin büyüme ve enflasyon tahminlerini revize etti.
Ekonomi Araştırma Enstitüsü (Ifo), Kiel Dünya Ekonomisi Enstitüsü (IfW), Halle Ekonomik Araştırma Enstitüsü (IWH), RWI Leibniz Ekonomik Araştırma Enstitüsü ve Alman Ekonomik Araştırmalar Enstitüsü (DIW Berlin) tarafından hazırlanan “Yapısal Sorunlarla Büyüme – Mali Politika Yanlış Yolda” başlıklı ortak raporda Almanya’nın Gayri Safi Yurt İçi Hasıla (GSYH) büyüme tahmini bu yıl için yüzde 0,6’dan 1,3’e, gelecek yıl için ise yüzde 0,9’dan 1,1’e yükseltildi.
Enstitüler, 2028 yılı için ise yüzde 0,4’lük bir büyüme öngördü.
İhracat destekledi, enerji şoku baskıladı
Alman ekonomisinin 2025 sonundan itibaren bir toparlanma sürecine girdiğine işaret edilen raporda, üretim hacminin son üç çeyrekte artarak 2022’deki doğal gaz krizi öncesi seviyelerin üzerine çıktığı belirtildi. Özellikle ihracat ve imalat sanayisinde beklentilerin üzerinde bir artış kaydedilirken, Körfez bölgesindeki askeri çatışmaların tetiklediği enerji fiyatı şokunun, şirket yatırımları ve özel tüketim üzerinde baskı oluşturmaya devam ettiği aktarıldı.
Yılın üçüncü çeyreğinde toparlanmanın geçici olarak yavaşladığı, temmuz ayında sanayi üretimi ve mal ihracatında hafif gerileme yaşandığı bildirildi.
Raporda ayrıca, temmuz ortasından bu yana nehirlerdeki su seviyelerinin düşük seyretmesinin kimya sektörünü olumsuz etkilediği belirtildi.
Enflasyon ve iş gücü piyasası öngörüleri
Raporda Almanya’nın enflasyon, iş gücü piyasası ve kamu maliyesine yönelik projeksiyonlarına da yer verildi. Tüketici fiyatlarının bu yıl yüzde 2,8, gelecek yıl yüzde 3,2 artması beklenirken, enflasyon oranının 2028’de yüzde 2’ye gerileyeceği tahmin ediliyor.
Demografik trendlerin iş gücü potansiyelini daralttığı vurgulanan raporda, istihdamın 2026 ve 2027 yıllarında hafif bir düşüş kaydettikten sonra 2028’de yeniden toparlanmasının beklendiği aktarıldı. İşsizlik oranının ise bu yıl yüzde 6,4 seviyesinde gerçekleşeceği, önümüzdeki iki yılda ise sırasıyla yüzde 6,2 ve yüzde 5,8’e gerileyeceği öngörüldü.
Öte yandan raporda, kamu finansman açığının GSYH’ye oranının bu yılki yüzde 4,1 seviyesinden 2028’de yüzde 4,7’ye yükseleceği tahmin edildi.
Küresel ekonomiye “yapay zeka” dopingi
Raporda küresel ekonomiye ilişkin değerlendirmelere de yer verildi. Özellikle ABD ve Asya’da yapay zeka altyapısına yönelik yatırımların ve artan savunma harcamalarının küresel üretimi güçlü şekilde desteklediği vurgulandı.
Tayvan ve Güney Kore gibi yapay zeka teknolojisini küresel değer zincirine entegre eden gelişmiş Asya ekonomilerinde ilk yarıda güçlü büyüme görüldüğü, Orta Doğu’daki savaş nedeniyle ham petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz arzında yaşanan daralmanın ise küresel büyümenin daha da hızlanmasını engellediği kaydedildi.
Ifo: Almanya’da iş dünyasının güveni eylülde beklentileri aştı
Merkezi Münih’te bulunan Ekonomi Araştırma Enstitüsü (Ifo), yaklaşık 9 bin firmanın katılımıyla gerçekleştirdiği eylül ayı Almanya İş Ortamı Güven Endeksi sonuçlarını açıkladı.
Buna göre, ağustosta 88,8 puan olan endeks, eylülde piyasa beklentisi olan 89 puanın üzerinde gerçekleşerek 89,9 puana ulaştı. Böylece endeks üst üste beşinci ayda da yükselişini sürdürdü ve Mayıs 2023’ten bu yana en yüksek seviyesine ulaştı.
Aynı dönemde, şirketlerin mevcut faaliyetlerinden duydukları memnuniyeti ölçen Mevcut Durum Endeksi 88,5 puandan 89,5 puana çıkarken, geleceğe yönelik karamsarlığın azaldığına işaret eden Beklentiler Endeksi de 89,1 puandan 90,4 puana yükseldi.
Sektörel bazda görünüm
Raporda, Alman ekonomisindeki toparlanma eğiliminin sektörler genelindeki yansımaları da değerlendirildi.
Buna göre, imalat sanayisinde, özellikle elektrikli ekipman sektöründeki beklentilerin belirgin şekilde iyileşmesiyle endeks yeniden yükselişe geçti. Şirketlerin mevcut sipariş stoklarından memnuniyetsizliği sürerken, otomotiv sektörünün zorlu bir süreçten geçmeye devam ettiği aktarıldı.
Hizmet sektöründe ise iş dünyası iklimi yeniden pozitif alana dönerken, şirketlerin hem mevcut iş durumlarından duydukları memnuniyet arttı hem de geleceğe yönelik beklentileri yukarı yönlü revize edildi.
Ticaret sektöründe mevcut durum ve beklenti göstergelerindeki artışa rağmen perakendecilerin, yükselen enflasyon ortamında temkinli duruşlarını korudukları gözlendi. İnşaat endeksinin yatay bir seyir izlediği bu dönemde, şirketlerin mevcut iş hacmine yönelik memnuniyeti kısmen artsa da gelecek beklentilerinde hafif düşüş kaydedildi. Öte yandan, altyapı projelerinin ticari ve konut inşaatlarına kıyasla daha güçlü performans göstermeye devam ettiği bildirildi.
Makroekonomik veriler toparlanmayı destekliyor
Ifo endeksindeki güçlü artışın, Avrupa’nın en büyük ekonomisinde uzun süredir beklenen toparlanmanın sinyallerini veren diğer makroekonomik verilerle de örtüşmesi dikkati çekti.
Özellikle altyapı ve savunma sanayisine yönelik büyük kamu ihalelerinden beslenen sanayi üretimi ile haziranda beklentileri aşan ihracat rakamları ekonomik canlılığı destekleyen temel unsurlar oldu. Almanya’nın Gayri Safi Yurt İçi Hasılası (GSYH), ilk tahminlerdeki yüzde 0,2’lik öngörünün üzerine çıkarak ikinci çeyrekte yüzde 0,3 büyüme kaydetmişti.
“Alman ekonomisi beklenmedik bir direnç geliştirdi”
Ifo Başkanı Clemens Fuest, verilere ilişkin değerlendirmesinde, şirketlerin mevcut iş durumlarını daha olumlu değerlendirdiğini belirterek, “Beklentileri yeniden canlandı. Alman ekonomisi toparlanmasını sürdürüyor.” ifadesini kullandı.
ING Küresel Makro Araştırma Başkanı ve Almanya Başekonomisti Carsten Brzeski de yayımladığı analizde, artan petrol fiyatları ve faiz oranlarına rağmen ekonominin direnç gösterdiğini belirtti.
Brzeski, “Ifo endeksindeki artış, ekonominin konjonktürel bir toparlanma sürecine girdiğine işaret ediyor. Bu yapısal bir iyileşme değil ancak bir başlangıçtır. Aşağı yönlü risklere rağmen sadece yılın ilk yarısındaki güçlü performans bile ekonomiyi 2022’den bu yana sergilenecek en iyi büyümeye hazırladı. Alman ekonomisi beklenmedik bir direnç geliştirdi.” değerlendirmesinde bulundu.
Commerzbank Başekonomisti Jörg Kramer ise Alman ekonomisinin beklenenden daha dirençli olduğunu ancak yalnızca ılımlı bir toparlanma sürecine girdiğini belirtti.
Kapsamlı reformların eksikliği nedeniyle Almanya’nın bir yatırım merkezi olarak zayıflayan cazibesinin artmadığını vurgulayan Kramer, bu durumun şirketlerin yatırım konusunda temkinli davranmaya devam etmesine yol açacağını ifade etti.
Muhabir: Bahattin Gönültaş
